2026-10-30
Đảng Dân chủ có thể đảo ngược cuộc Cách mạng Trump không?
Các thành viên MAGA đã xây dựng một lực lượng đối lập với giới cầm quyền.
(Alicia Nieves, UnHerd, 30/10/2026)
Xét trên nhiều khía cạnh, lịch sử thập kỷ qua trong đời sống chính trị Hoa Kỳ tóm gọn lại là nỗ lực của giới tinh hoa tự do nhằm xóa bỏ chủ nghĩa dân túy. Trong nhiệm kỳ đầu tiên của chính quyền Trump, đảng Dân chủ — cùng với các đồng minh của họ trong giới truyền thông và bộ máy an ninh — đã tìm cách làm suy yếu chức vụ tổng thống thông qua các cuộc chiến pháp lý không ngừng nghỉ, đỉnh điểm là hai lần luận tội. Mô hình này tiếp tục trong những năm cầm quyền của Biden, khi Trump và các cộng sự của ông bị tấn công dồn dập bằng các vụ truy tố, kiện tụng dân sự, việc làm suy yếu hệ thống ngân hàng và các chiến lược tương tự.
Tất cả những điều đó đều không hiệu quả, và Trump trở lại Phòng Bầu dục vào tháng 1 năm 2025 với một nhiệm kỳ mạnh mẽ hơn. Giờ đây, nếu các cuộc thăm dò dư luận chính xác và đảng Dân chủ giành lại quyền kiểm soát Hạ viện và có thể cả Thượng viện, câu hỏi đặt ra là liệu họ cuối cùng có thể đạt được điều mà họ không thể làm được trong những năm trước hay không. Câu trả lời có lẽ là không: bất chấp bản chất cá nhân khác thường trong cách cai trị của mình, Trump trên thực tế đã thể chế hóa cuộc nổi dậy dân túy của ông.
Một nhóm các nhà hoạt động MAGA đầy tham vọng và năng động, những người đã nắm rõ cách thức nắm quyền, đang đứng giữa các đảng viên Dân chủ truyền thống và giấc mơ đảo ngược cuộc cách mạng.
Chắc chắn là có mong muốn quay ngược thời gian về năm 2014. Hãy xem những phát biểu gần đây của Thượng nghị sĩ Elissa Slotkin (Đảng Dân chủ, bang Michigan). Phát biểu hồi đầu tháng này tại Đại học Chicago, cựu quan chức CIA và Ngũ Giác Đài đã hé lộ những kế hoạch của giới lãnh đạo Đảng Dân chủ cho phần còn lại nhiệm kỳ tổng thống của Trump.
Khi được hỏi đảng Dân chủ nên sử dụng quyền lực quốc hội như thế nào nếu họ giành lại quyền kiểm soát sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, Slotkin đề xuất tiến hành một số cuộc điều tra cấp cao đối với các quan chức chính quyền Trump. Slotkin giải thích rằng mục đích không chỉ là để buộc các quan chức phải chịu trách nhiệm về những hành vi sai trái bị cáo buộc, mà còn để gửi một thông điệp nghiêm khắc đến thế hệ nhân viên tiếp theo của chính quyền Trump. Bà hình dung một nhân viên tiềm năng đang tự nghĩ, như bà nói, “Chúa ơi, điều đó có thể khiến mình gặp phải vô số rắc rối mà mình không muốn, vì vậy hãy để mình tránh tham gia vào việc đó.” Bà kết luận: “Tôi muốn thông điệp răn đe đó được gửi đi.”
Sau phản ứng dữ dội từ phía đảng Cộng hòa, Slotkin đã rút lại tuyên bố của mình, khẳng định bà muốn nói đến các cuộc điều tra tham nhũng và hành vi bất hợp pháp. Nhưng kinh nghiệm về an ninh quốc gia khiến lời giải thích của bà không thuyết phục. Răn đe có một ý nghĩa cụ thể trong lĩnh vực của bà. Nó liên quan đến việc thuyết phục đối thủ rằng cái giá của một hành động lớn hơn lợi ích của nó. Để thực hiện cách tiếp cận này, cần phải tạo ra những ví dụ đau đớn từ một số mục tiêu nhất định để tác động đến một nhóm rộng hơn.
Những bình luận của Slotkin cuối cùng đã nhấn mạnh cảm giác hoang mang ngày càng gia tăng trong giới lãnh đạo Đảng Dân chủ, giữa các chính trị gia chuyên nghiệp, các quan chức Washington không được bầu chọn, và các mạng lưới các tổ chức phi chính phủ và các lợi ích doanh nghiệp bị chính quyền Trump tước mất quyền lực. Họ lo sợ rằng cuộc cách mạng MAGA có tiềm năng trở thành một thế lực lâu dài trong chính trường Mỹ, có thể tồn tại lâu hơn cả chính Trump. Và, có lẽ điều đáng lo ngại nhất là, những bình luận của Slotkin dường như gián tiếp thừa nhận rằng các thành viên Đảng Dân chủ thuộc giới lãnh đạo không có phương tiện chính trị hợp pháp nào để ngăn chặn nó.
Và họ không sai.
Trump và phong trào MAGA đại diện cho sự phản kháng mạnh mẽ đối với sự phát triển quá mức và những lạm dụng gắn liền với trật tự tự do thời hậu chiến. Giới tinh hoa cầm quyền đông đảo của trật tự này ngày càng xa rời người dân Mỹ khi họ tập trung quyền lực nhiều hơn vào bộ máy hành chính liên bang, các trường đại học, truyền thông và các thể chế lớn khác của Mỹ, sử dụng quyền lực cho những mục đích vượt ra ngoài mong muốn của người dân bình thường. Việc phá vỡ trật tự này đòi hỏi Trump phải thách thức chính những thể chế mà phe trung tả đã sử dụng để nắm giữ quyền lực trong nhiều thập kỷ. Ngược lại, giới tinh hoa trung tả đã hiểu được mối đe dọa ngay từ đầu nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên của ông.
Ngay từ đầu, tính cách của Trump đã khiến người ta dễ dàng gán cho ông ta hình ảnh kẻ phản diện. Trong suốt một thập kỷ, các thế lực thuộc giới cầm quyền đã xây dựng một phong trào mạnh mẽ trong số các cử tri Dân chủ, đặc biệt là các cử tri nữ lớn tuổi và có trình độ đại học, tập trung vào việc phản đối phong cách thô tục và khoa trương của Trump. Từ đó, một câu chuyện rộng hơn được hình thành, miêu tả Trump như một nhà độc tài mà nhiệm kỳ tổng thống của ông ta đe dọa chính nền dân chủ Mỹ, ngày càng đánh đồng việc giới cầm quyền mất quyền lực chính trị trước một cuộc tấn công vào các chuẩn mực và thể chế dân chủ của quốc gia.
Chắc chắn, đôi khi Trump đã cố gắng hết sức để chứng minh hình ảnh này về bản thân, đáng chú ý nhất là việc ông từ chối chấp nhận kết quả cuộc bầu cử năm 2020. Tuy nhiên, câu chuyện đó vẫn không ngăn cản được bước tiến của ông. Quan trọng hơn, chiến thuật này ngày càng trở nên không phù hợp với cuộc đấu tranh chính trị cần phải tiếp tục sau khi ông rời nhiệm sở.
Với hai năm còn lại trong nhiệm kỳ tổng thống của Trump, các đảng viên Dân chủ truyền thống sẽ cần một đối thủ mới và một cái cớ mới để tiếp tục giành lại quyền lực trong các định chế. Nhưng vấn đề mà họ phải đối mặt, cũng như phần lớn giới tinh hoa tự do phương Tây thời hậu chiến, lớn gấp đôi: họ đã đánh mất sự nắm bắt thực tế chính trị, thay vào đó chọn sống trong một câu chuyện hư cấu đầy quyền lực do chính họ tạo ra; và do đó, họ trở nên không có khả năng xây dựng một chiến lược thuyết phục để trở lại nắm quyền thông qua các phương thức dân chủ. Xét cho cùng, những chiến thắng mà đảng Dân chủ dự kiến trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sắp tới không đến từ giới tinh hoa của đảng, mà từ các lực lượng nổi dậy trong cả cánh tả dân túy và cánh tả cấp tiến.
Chính sự kết hợp nguy hiểm giữa sự tuyệt vọng về chính trị và việc không thể chấp nhận sự tước đoạt quyền lực của phe mình bởi cử tri Mỹ đã giúp giải thích sự sẵn sàng của Slotkin trong việc sử dụng mối đe dọa điều tra để hăm dọa và ngăn cản thế hệ bảo thủ tiếp theo tham gia chính phủ.
Mong muốn gửi đi thông điệp răn đe của bà cũng có thể phản ánh sự hiểu biết chung của các đảng viên Dân chủ rằng, không giống như trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông, khi Trump thường xuyên bị bao quanh bởi các quan chức bất đồng với mục tiêu chính trị của ông, nhiệm kỳ thứ hai đã đưa vào Washington một nhóm các nhà bảo thủ cam kết chuyển các nguyên tắc tư tưởng của MAGA thành chính sách của chính phủ. Trong số đó có Phó Tổng thống JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio, cả hai người đều chỉ trích gay gắt Trump trong chiến dịch tranh cử tổng thống đầu tiên năm 2016 nhưng kể từ đó đã trở thành những nhân vật hàng đầu trong chính quyền của ông và là những người kế nhiệm tiềm năng cho phong trào chính trị của ông. Tham vọng của họ vượt ra ngoài việc phục vụ tổng thống. Họ đang tìm cách thay đổi cách thức hoạt động của chính phủ liên bang, ai thực thi quyền lực trong đó và các cơ quan của nó nên có bao nhiêu quyền lực. Ý nghĩa của sự phát triển này không chỉ đơn thuần là việc Trump tìm được nhiều quan chức trung thành hơn lần này, mà còn là việc họ đang tích lũy kinh nghiệm, xây dựng mạng lưới và phát triển kiến thức thể chế cần thiết để tiếp tục dự án chính trị sau khi ông rời nhiệm sở.
https://unherd.com/2026/10/can-dems-undo-the-trump-revolution/?edition=us
NVV dịch