2026-10-01
Những gì Trump đã xây dựng
(Eric Cortellessa, Time, 1/10/2026)
Donald Trump sải bước trên bãi đáp trực thăng mới của Tòa Bạch Ốc, một không gian rộng 80.000 feet vuông được lát bằng đá granit chạm khắc trên bãi cỏ phía Nam. “Các bạn có tin được không?” ông nói, ngắm nhìn khung cảnh, với Đài tưởng niệm Washington hiện lên ở phía xa. Tổng thống nán lại để nói về các chi tiết của dự án với vẻ thích thú rõ rệt, chỉ vào loại đá xám được nhập khẩu từ Ý và mô tả cách năm phần riêng biệt được ghép lại với nhau, với các số đo mà ông nói là chính xác đến một phần tám inch.
Đằng sau ông là một dự án cải tạo lớn hơn: phòng khiêu vũ mới của Tòa Bạch Ốc, với khung bê tông bao trùm toàn bộ khu Cánh Đông cũ. Nhiều vụ kiện đã nảy sinh sau dự án này, cáo buộc rằng Trump đã phá hủy công trình lịch sử và bắt đầu xây dựng công trình thay thế mà không có sự cho phép của Quốc hội hoặc các đánh giá cần thiết của liên bang. Ông vẫn tiếp tục xây dựng. Trump chỉ vào các bức tường, gọi chúng là “bê tông hạt nhân” (loại bê tông, ông nói, được sử dụng trong các cơ sở hạt nhân), và mô tả một khu phức hợp quân sự bên dưới phòng khiêu vũ sẽ chìm sâu sáu tầng dưới lòng đất. Sẽ có năm tầng riêng biệt, ông nói, với một mặt hoàn toàn bằng kính, dày 6 hoặc 8 inch. Ông dang rộng hai tay để minh họa. “Khung thép sẽ được dựng lên vào tuần tới.”
Khi chúng tôi đi về phía Phòng Bầu dục, Trump dừng lại vài lần để kiểm tra thành quả của mình. Có những cánh cửa được sơn mới, tay nắm cửa mạ vàng mới, bãi cỏ Vườn Hồng đã bị dỡ bỏ và thay thế bằng một sân hiên kiểu Mar-a-Lago, nơi ông hiện đang chủ trì các bữa tối tại nơi ông gọi là Câu lạc bộ Vườn Hồng. “Mọi người hỏi, tại sao ông lại dành nhiều thời gian cho việc này như vậy?” ông nói. “Nhưng tôi thấy nó rất thư giãn.” Sau đó, ông lại quay trở lại chủ đề này. "Đó là điều tôi làm tốt nhất," ông trầm ngâm nói. "Tôi tự hỏi, mình là một người xây dựng giỏi hơn hay một chính trị gia giỏi hơn?"
Người ta có thể hiểu được sự ám ảnh của Trump đối với các dự án xây dựng của ông. Vào một trong những thời điểm khó khăn nhất của nhiệm kỳ tổng thống, ông lại say mê với những chi tiết vật chất của một thế giới mà ông có thể định hình lại theo ý thích của mình. Có một điều đáng chú ý trong sự tương phản này. Ở đây, ông vẫn có thể chỉ vào một bức tường và nói nó nên dày bao nhiêu, quyết định ranh giới giữa cỏ và đá, đưa ra yêu cầu và được đáp ứng. Khi nhiệm kỳ tổng thống dường như đang đi chệch hướng, Trump lại bận rộn với những việc mà ông có thể kiểm soát.
Bên ngoài những cánh cổng này, các sự kiện ngày càng trở nên trái ngược với ý muốn của Trump. Cuộc chiến ở Iran, được phát động mà không có sự cho phép của Quốc hội và ban đầu được Trump mô tả là một cuộc chiến kéo dài từ bốn đến sáu tuần, đã kéo dài bảy tháng khi chúng tôi gặp nhau, mà vẫn chưa có hồi kết. Nó đã đẩy giá dầu và xăng tăng vọt và làm rung chuyển nền kinh tế toàn cầu. Áp lực lạm phát cộng thêm thuế quan của Trump đã buộc Cục Dự trữ Liên bang - hiện do chủ tịch do ông tự tay lựa chọn lãnh đạo - phải tăng lãi suất bất chấp sự phản đối của ông, và có thể sẽ có thêm một đợt tăng lãi suất nữa trước cuối năm. Lãi suất thế chấp đã leo lên 7,5%, làm trầm trọng thêm tình trạng khó khăn của thị trường nhà ở vốn đã rất khắc nghiệt.
Liên minh chính trị đã đưa Trump trở lại nắm quyền đang dần rạn nứt, với những dấu hiệu bất mãn trong số cử tri độc lập, cử tri nông thôn và một bộ phận cử tri gốc Latinh, ngay cả khi cơ sở cử tri Đảng Cộng hòa của ông vẫn trung thành đáng kể. Một cuộc thăm dò của Reuters/Ipsos vào tháng 9 cho thấy tỷ lệ ủng hộ ông ở mức 32%, thấp nhất trong sự nghiệp chính trị của ông; một cuộc khảo sát gần đây của Wall Street Journal ghi nhận tỷ lệ ủng hộ thấp nhất so với bất kỳ Tổng thống nào trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ kể từ năm 1990. Các ứng cử viên Đảng Cộng hòa đã giữ khoảng cách với các hành động quân sự và chiến dịch trục xuất người nhập cư của ông. Cử tri đã phản đối cách tiếp cận tự do của ông đối với ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo và việc tích lũy tài sản khi còn đương chức thông qua các giao dịch tiền điện tử, hàng ngàn giao dịch cổ phiếu được công khai và một đế chế phát triển mang thương hiệu Trump đang mở rộng từ Ả Rập Xê Út và Qatar đến Ấn Độ và Việt Nam.
Trong nội bộ chính quyền, các cố vấn cấp cao ngày càng nhận ra rằng ông đã qua thời kỳ đỉnh cao quyền lực trong nhiệm kỳ thứ hai. Trên khắp Đảng Cộng hòa, các quan chức đang chuẩn bị cho khả năng mất quyền kiểm soát Hạ viện — và có thể cả Thượng viện — trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Sau hai năm gần như hoàn toàn tập trung vào tấn công, Trump có thể sớm bị buộc phải chuyển sang thế phòng thủ. Việc Đảng Dân chủ kiểm soát Quốc hội sẽ dẫn đến các cuộc điều tra và trát đòi, các phiên điều trần, và có khả năng là vòng luận tội thứ ba. Các quan chức nội các có thể bị triệu tập trước Quốc hội. Trump mô tả viễn cảnh này bằng những lời lẽ đặc trưng của ông. “Họ có thể sẽ nhắm vào tôi,” ông nói, “và tôi sẽ nhắm vào họ.”
Tuy nhiên, với quá nhiều thứ đang bị đe dọa — đối với đất nước và thế giới, đối với đảng của ông và quyền lực của chính ông — Trump dường như lại bận tâm một cách kỳ lạ. Trong cuộc phỏng vấn kéo dài 75 phút với tạp chí TIME tại Phòng Bầu dục, ông nói lan man và đầy những lời than phiền, chuyển từ các cuộc khủng hoảng trong nhiệm kỳ tổng thống của mình sang những bất bình cũ và mới nổi. Ông nói rằng ông hối tiếc vì đã bổ nhiệm Neil Gorsuch, Brett Kavanaugh và Amy Coney Barrett vào Tòa án Tối cao, sau khi họ ra phán quyết chống lại ông về thuế quan, bỏ phiếu qua thư và quyền công dân theo nguyên tắc sinh ra trên lãnh thổ. “Tôi đã trao cho họ vị trí quan trọng nhất trong đời,” ông nói, “và họ thường xuyên bỏ phiếu chống lại tôi.” Về kỳ vọng sự trung thành, ông không hề hối tiếc: “Tôi thích sự trung thành, đúng vậy.” Hết lần này đến lần khác, ông quay trở lại tình trạng của chính Tòa Bạch Ốc, phàn nàn rằng những người tiền nhiệm của ông đã để lại tòa nhà trong tình trạng xuống cấp và chế giễu Barack Obama là người “không biết cái gì bẩn hay sạch.”
Ông Trump bác bỏ sự phản đối rộng rãi đối với việc xây dựng nhanh chóng các trung tâm dữ liệu, kể cả từ chính những người ủng hộ ông, coi đó là giải pháp cho một nước Mỹ nghèo hơn. Khi bị chất vấn về giới hạn quyền lực của mình, ông Trump vẫn để ngỏ nhiều lựa chọn: Ông không loại trừ khả năng tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia hoặc viện dẫn Đạo luật Nổi dậy vào khoảng thời gian giữa nhiệm kỳ, cũng như không hứa sẽ không phá hủy Trung tâm Kennedy mà không có sự chấp thuận của Quốc hội. "Tôi không cam kết điều gì cả," ông nói. "Chúng ta sẽ xem mọi việc diễn ra như thế nào tại tòa án."
Theo lời Trump, ông chỉ đơn giản là làm những gì cần phải làm, ngay cả khi điều đó có nghĩa là phá vỡ những lời hứa cơ bản với cử tri của mình. Ông tranh cử với tư cách là tổng thống của hòa bình, nhưng giờ đây lại đang tiến hành một cuộc chiến mà ông cho là cần thiết để ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Ông chỉ ra Venezuela, nơi việc ông lật đổ Nicolás Maduro và đưa Delcy Rodríguez lên nắm quyền đã đưa đất nước này vào quỹ đạo của Washington, như bằng chứng cho thấy việc ông thể hiện sức mạnh của Mỹ có thể mang lại kết quả. Ông ca ngợi chính sách ưu đãi nhất đối với thuốc men và việc hạn chế các nhà đầu tư tổ chức mua lẻ nhà ở như những biện pháp sẽ làm giảm chi phí cho người dân Mỹ. Số liệu GDP và lạm phát mới cho thấy nền kinh tế vẫn mạnh mẽ.
Khi được hỏi tại sao ông vẫn mải mê với các dự án xây dựng xa rời những mối quan tâm của đất nước, Trump đưa ra lý lẽ: “Tòa Bạch Ốc là một biểu tượng rất đặc biệt. Nó là biểu tượng của nước Mỹ. Nó là biểu tượng cho sự vĩ đại của chúng ta.” Ông nói về các dự án xây dựng của mình bằng ngôn ngữ của di sản – những công trình được xây dựng để tồn tại lâu dài sau khi ông ra đi. Nhưng trong khi Trump mải mê với những chi tiết bằng đá và đồ đạc, vàng và kính, thì những phần quan trọng hơn trong di sản của ông cũng đang được xây dựng – trong những quyết định ông đưa ra từ bên trong những bức tường này, và những hậu quả lan rộng ra ngoài phạm vi đó.
***
Cuối tháng Tư, Tổng thống đã triệu tập Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cùng một đoàn tùy tùng gồm các quan chức quân sự và an ninh quốc gia đến Phòng Bầu dục. Theo đúng kế hoạch của Trump, cuộc chiến với Iran lẽ ra đã kết thúc, với một chế độ mới được thiết lập và chương trình hạt nhân bị kiềm chế. Nhưng Cộng hòa Hồi giáo đã chứng tỏ sự kiên cường và tháo vát, phong tỏa nguồn cung dầu qua eo biển Hormuz và gây ra những chấn động cho nền kinh tế toàn cầu.
Giờ thì lại nảy sinh một vấn đề khác. Trump đã biết được từ một bài báo của New York Times rằng quân đội Mỹ đang thiếu hụt một số loại đạn dược sau khi bắn hơn 1.200 tên lửa đánh chặn Patriot. Để bù đắp những thiếu hụt này, Ngũ Giác Đài đang phải huy động các nguồn lực đóng tại châu Á và châu Âu, điều này có thể làm suy yếu khả năng phòng thủ của Mỹ ở các chiến trường khác. "Cái quái gì thế này?", Trump nói với Hegseth, theo hai quan chức quen thuộc với cuộc trao đổi, và đưa cho ông ta bản in bài báo.
Theo các quan chức đó, Hegseth đã mượn một trong những cụm từ chế giễu ưa thích của Trump, nói với Tổng thống rằng đó là “tin giả”. Bộ trưởng Quốc phòng khẳng định các phóng viên đã đưa tin sai ngữ cảnh và phóng đại để làm cho chính quyền trông tệ hại. Nhưng thông tin này xuất phát từ đánh giá của một tổng thanh tra chính thức của Bộ Quốc phòng. (Người phát ngôn của Hegseth đã phủ nhận cuộc trao đổi này.)
Sự thất vọng của Trump không chỉ dừng lại ở việc thiếu hụt kho đạn dược. Cuộc chiến đang có tỷ lệ ủng hộ thấp một cách thảm hại. Vào thời điểm đó, 13 binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng và gần 400 người bị thương. (Những con số này sẽ tăng lên 19 người thiệt mạng và hơn 800 người bị thương vào cuối tháng 9.) Giá xăng đã tăng hơn 40% kể từ các cuộc tấn công mở màn vào ngày 28 tháng 2. Cuộc xung đột đã tiêu tốn hơn 25 tỷ đô la, và hậu quả bắt đầu ảnh hưởng đến chiến dịch tranh cử giữa nhiệm kỳ. Tổng thống thấy mình không có lối thoát. Tình hình đó dường như vẫn đúng: Thay vì kết thúc chiến tranh, Trump nói với tạp chí TIME rằng ông có thể sẽ tăng cường ném bom sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ nếu họ không đạt được thỏa thuận khả quan. Ông nói: “Bởi vì bằng cách tiêu diệt Iran, chúng ta đã tạo ra hòa bình trên thế giới. Với Iran, tôi không nghĩ rằng sẽ có được hòa bình.”
Theo một quan chức cấp cao của chính quyền, trong những tháng gần đây, mối quan hệ giữa Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày càng trở nên căng thẳng. Nhiều quan chức Mỹ nói với TIME rằng Netanyahu đã thúc giục Trump tiến hành chiến tranh với Tehran nhưng sau đó lại gây khó khăn cho những nỗ lực của Trump trong việc chấm dứt cuộc chiến, bao gồm cả việc tấn công các mục tiêu của Hezbollah ở Lebanon sau khi Trump yêu cầu ông không làm vậy. Trump nói ông không tin những báo cáo cho rằng Netanyahu đã được Ai Cập và UAE cảnh báo trước các cuộc tấn công ngày 7 tháng 10, nhưng không ủng hộ ông tái tranh cử khi người dân Israel chuẩn bị bỏ phiếu vào cuối tháng 10 lần đầu tiên kể từ thất bại an ninh tồi tệ nhất trong lịch sử đất nước. Khi được hỏi liệu ông có thể hợp tác tốt hơn với đối thủ chính của Netanyahu, cựu tư lệnh quân đội Gadi Eisenkot, Trump để ngỏ khả năng đó. Ông nói: “Tôi không biết. Tôi không nghe thấy điều gì xấu về ông ấy”.
Quyết định tấn công Iran là một bước ngoặt trong nhiệm kỳ thứ hai của Trump. Năm đầu tiên ông trở lại nắm quyền đã diễn ra như một cuộc thể hiện ý chí tổng thống điên cuồng, một loạt các hành động hành pháp và việc dỡ bỏ các rào cản an ninh, phần lớn diễn ra theo kế hoạch. Năm thứ hai nhiệm kỳ của ông bắt đầu bằng cuộc đột kích vào Caracas và bắt giữ Maduro, một chiến dịch táo bạo củng cố niềm tin của Trump rằng sự liều lĩnh có thể thành công nơi sự thận trọng đã thất bại. Cuộc tấn công tiếp theo vào Tehran sẽ kiểm tra giới hạn của niềm tin đó — và cho thấy sự tự tin sinh ra từ thành công có thể nhanh chóng dẫn đến sự vượt quá giới hạn như thế nào.
Hàng loạt cuộc khủng hoảng nối tiếp nhau. Mặc dù Trump đã bác bỏ những khó khăn do giá xăng tăng cao, ông thừa nhận chiến tranh đã làm cạn kiệt một số loại đạn dược của Mỹ. “Một số loại đạn dược đang thiếu hụt hơn các loại khác,” ông nói. Trump cho biết ông đã đạt được thỏa thuận với các nhà sản xuất quốc phòng hàng đầu, bao gồm Raytheon và Lockheed Martin, để bổ sung kho vũ khí và mở rộng sản xuất. “Họ đang xây dựng bốn, năm, sáu nhà máy,” ông nói, dẫn chứng các cơ sở phòng thủ tên lửa Patriot và THAAD. “Họ đang xây dựng một lượng năng lực khổng lồ.”
Khi được hỏi điều này sẽ tốn bao nhiêu tiền của người đóng thuế Mỹ, Trump đưa ra một con số kỳ lạ: ít hơn, ông nói, so với số tiền Mỹ kiếm được trong một tháng từ dầu mỏ của Venezuela. Tuy nhiên, người Mỹ cho đến nay vẫn chưa cảm nhận được nhiều lợi ích từ thỏa thuận đó. Các công ty dầu mỏ lớn của Mỹ đã quay trở lại Venezuela và bắt đầu khai thác từ trữ lượng dầu thô đã được chứng minh lớn nhất thế giới, nhưng giá xăng vẫn ở mức cao kỷ lục trong tháng 9. Trong khi đó, chế độ thuế quan của Trump đã gây căng thẳng cho các mối quan hệ toàn cầu của Mỹ và ảnh hưởng đến nền kinh tế.
Ông Trump viện dẫn tỷ lệ thất nghiệp thấp, chi tiêu tiêu dùng mạnh mẽ và thị trường chứng khoán đạt mức cao kỷ lục như bằng chứng cho thấy chương trình kinh tế của ông đang phát huy hiệu quả. Theo những thước đo đó, nền kinh tế vẫn duy trì được sự mạnh mẽ. Nhưng chúng tồn tại song song với một thực tế khắc nghiệt hơn: chi phí sinh hoạt hàng ngày vẫn ở mức cao đáng báo động.
Đến mùa hè, ông Trump ngày càng tức giận với các đồng minh của Mỹ đã từ chối giúp đỡ Mỹ trong cuộc chiến chống Iran - từ các cường quốc châu Âu và Hàn Quốc đến Canada. Theo một phụ tá thân cận, ông Trump đã hướng phần lớn sự giận dữ của mình về vấn đề này vào nước láng giềng phía bắc của Mỹ. "Ông ấy không thích việc chúng ta về cơ bản bảo vệ họ vì vị trí địa lý gần gũi với sức mạnh quân sự của chúng ta, và không nghĩ rằng họ đáp lại chúng ta đủ", một cố vấn cấp cao của ông Trump cho biết. Vào ngày 20 tháng 7, ông Trump đã viện dẫn một đạo luật năm 1930 để áp thuế 50% đối với hàng hóa Canada. Cuộc chiến thương mại với đối tác thương mại lớn thứ hai của Mỹ đã ảnh hưởng đặc biệt nặng nề đến thép, nhôm và gỗ, làm gián đoạn chuỗi cung ứng và làm tăng chi phí nguyên vật liệu được sử dụng trong mọi thứ, từ nhà máy đến nhà ở mới.
Chi phí vay mượn đang trở thành một vấn đề riêng biệt. Đối với Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, việc ngăn chặn đợt bán tháo trên thị trường trái phiếu leo thang thành một cuộc khủng hoảng lớn hơn là một nhiệm vụ ngày càng cấp bách. Đến cuối tháng 9, theo một cuộc khảo sát của Wall Street Journal, chỉ có 25% người Mỹ tin rằng các chính sách của Trump đã cải thiện nền kinh tế, trong khi 60% cho rằng chúng đã làm trầm trọng thêm tình hình. Trump trở lại nắm quyền với lời hứa về năng lượng rẻ hơn, giá cả thấp hơn và một nền kinh tế bùng nổ. Thay vào đó, cử tri lại thấy điều ngược lại. “Không ai trong chúng ta không nhận ra điều đó,” một cố vấn của Trump nói với TIME. “Khi cử tri không hài lòng với nền kinh tế, họ có xu hướng bỏ phiếu chống lại đảng cầm quyền.”
***
Kể từ khi trở lại nắm quyền , Trump đã rất ấn tượng với khả năng của trí tuệ nhân tạo (AI). Ông ngày càng bị cuốn hút bởi các giám đốc điều hành công nghệ đang ve vãn ông. Vào tháng 12 năm 2025, Elon Musk đã trở lại Phòng Bầu dục để có một cuộc gặp bí mật. Theo một quan chức có mặt, Trump đã dành hàng giờ để hỏi Grok, chatbot AI của Musk, những câu hỏi về nhiệm kỳ tổng thống và di sản của ông. Vào thời điểm đó, Trump đang ra lệnh tấn công tên lửa vào các tàu của Venezuela mà ông cáo buộc là đang buôn lậu ma túy vào Mỹ. Ông hỏi Grok rằng người dân Venezuela sẽ phản ứng như thế nào nếu Mỹ bắt được Maduro. Theo quan chức có mặt, chatbot đã trả lời rằng Maduro là một nhà độc tài đàn áp và vô cùng không được lòng dân, và nhiều người Venezuela có thể sẽ ăn mừng sự sụp đổ của ông ta. Sau khi Trump ra lệnh thực hiện nhiệm vụ bắt giữ Maduro, tháng sau đó, các cuộc ăn mừng đã nổ ra trên đường phố. Theo các quan chức, Trump đã cho rằng Grok thật tài tình.
Cùng với sự say mê công nghệ, ông Trump còn gặp phải hai mối lo ngại liên quan. Một là về kinh tế: sự hưng phấn đối với tiềm năng của AI đang đẩy giá thị trường chứng khoán lên cao. Mối lo ngại thứ hai là về địa chính trị, được củng cố trong các cuộc trò chuyện với những ông trùm công nghệ như CEO của Nvidia, Jensen Huang: Trung Quốc có thể giành được lợi thế quyết định so với Mỹ nếu phát triển AI mạnh mẽ hơn trước. Ông Trump cam kết trao cho các công ty Mỹ quyền tự do xây dựng nhanh hơn các đối thủ nước ngoài. Điều đó có nghĩa là phải chấp nhận việc xây dựng cơ sở hạ tầng chưa từng có để hỗ trợ nhu cầu tính toán của ngành. Sau khi xem một bản tin truyền hình về phản ứng dữ dội, ông Trump đã đăng một bài viết trên Truth Social. “Lý do duy nhất mà các cộng đồng trên khắp nước Mỹ không nên muốn có Trung tâm Dữ liệu như thể là họ muốn trở nên lạc hậu và nghèo khó”, ông viết vào ngày 31 tháng 8. “Nếu họ muốn thành công và giàu có, với thuế thấp hơn nhiều và việc làm ở khắp mọi nơi, hãy để Dữ liệu thống trị.”
Vài ngày sau, các trợ lý đã cho ông Trump xem các cuộc khảo sát từ nhà thăm dò dư luận lâu năm của ông, Tony Fabrizio, cho thấy sự lo lắng lan rộng về AI: nỗi sợ mất việc làm, chi phí tăng cao và công nghệ cuối cùng vượt khỏi tầm kiểm soát của con người. Các thành viên Đảng Cộng hòa khác, những người sẽ phải đối mặt với cử tri trong cuộc bầu cử tháng 11, ngày càng muốn tách mình khỏi vấn đề này. Một trợ lý cho biết: "Ông Trump dường như chẳng quan tâm gì cả. Ông ấy muốn làm những gì mình muốn. Ông ấy quen với việc tạo ra sự phẫn nộ rồi sau đó chứng kiến mọi người cuối cùng cũng quay về phía mình. Rất khó để thuyết phục ông ấy làm bất cứ điều gì vào thời điểm này."
Ông Trump không hề nao núng trước những lời kêu gọi ngày càng mạnh mẽ từ cả hai đảng về việc ban hành các quy định mới cho trí tuệ nhân tạo (AI). Ông nói: “Tôi không cần phải phá hủy ngành công nghiệp này. Chúng ta đang kiếm được rất nhiều tiền từ ngành công nghiệp đó. Ngành công nghiệp đó chính là cuộc Cách mạng Công nghiệp, nhưng ở quy mô lớn hơn. Nó giống như internet, nhưng lớn hơn nhiều.” Những chi tiết cụ thể dường như không làm ông bận tâm. Khi tạp chí TIME hỏi về việc các tác nhân của OpenAI can thiệp vào các trang web của chính phủ liên bang, ông Trump trả lời: “Ai đã xâm nhập? Họ không được phép làm điều đó.”
Đóng góp của Trump vào cuộc tranh luận về các biện pháp bảo vệ AI là tuyên bố thành lập một “Lực lượng AI”, mà giờ đây ông muốn đổi tên thành “Lực lượng SI” (super intelligence)– một phần trong nỗ lực định hình lại trí tuệ nhân tạo thành “siêu trí tuệ”. Khi được hỏi nhóm này sẽ làm gì, Trump trả lời: “Nó sẽ siêu thông minh”. Khi được hỏi thêm, ông giải thích rằng nhóm này sẽ bao gồm các nhà lãnh đạo ngành công nghiệp tư vấn cho ông về chính sách của chính phủ. Vào ngày 29 tháng 9, ông đã gặp gỡ các nhà lãnh đạo AI tại Tòa Bạch Ốc, nơi Tổng thống và các giám đốc điều hành hàng đầu từ sáu công ty công nghệ hàng đầu đã ký một “hiến pháp” để tự giám sát – một giao ước tự điều chỉnh thay cho sự giám sát của chính phủ. Một quan chức chính quyền có mặt cho biết họ đã ra về với sự hiểu biết “không có gì bất ngờ nếu có điều gì xảy ra” giữa Tòa Bạch Ốc và ngành công nghiệp.
Đó là một ví dụ về cách Trump đã bao quanh mình bằng các nhà lãnh đạo ngành công nghiệp, tìm kiếm lời khuyên, sự ưu ái và các khoản đóng góp chính trị của họ. Một cuộc thăm dò gần đây của CNN cho thấy 75% người Mỹ nhìn trí tuệ nhân tạo với nhiều nỗi sợ hãi và lo ngại hơn là sự hào hứng, với sự ủng hộ rộng rãi của lưỡng đảng đối với việc tăng cường giám sát của liên bang. Nhưng Trump gạt bỏ những nỗi sợ hãi về AI, xếp chúng vào danh mục quen thuộc mà ông cho là những nỗi hoảng loạn được tạo ra. “Họ nói rằng đất nước chúng ta sẽ bị thiêu rụi vì sự nóng lên toàn cầu,” ông nói. “Rồi họ đổi tên thành biến đổi khí hậu vì sự nóng lên toàn cầu hóa ra là một trò lừa bịp. Nga, Nga, Nga là một trò lừa bịp.” Khi được hỏi chính xác ai đang dàn dựng trò lừa bịp về mối lo ngại về trí tuệ nhân tạo, Trump giơ tay lên trời. “Cả đất nước này dựa trên những thứ giả tạo,” ông nói, “vì những người này mắc hội chứng rối loạn tâm thần về Trump (Trump derangement syndrome - TDS).”
Bên trong Phòng Bầu dục, thiết kế lại của Trump không thể nào bỏ qua được. Vàng hiện diện khắp nơi, từ những họa tiết trang trí bằng thạch cao đến những dòng chữ khắc trên trần nhà và những khung tranh mạ vàng chen chúc trên tường. Căn phòng chói lóa đến mức bạn gần như cần đeo kính râm. Những vật trang trí mang đậm phong cách Trump được đặt rải rác: một giải thưởng “World Peace Prize” của FIFA nằm cạnh chiếc bàn Resolute, nơi Tổng thống cất giữ bằng khen được trao cho chú của ông trong những năm làm giáo sư tại MIT.
Đôi khi, mạch suy nghĩ của Trump khó mà theo kịp, cuộc trò chuyện của ông trôi chảy không theo quy luật nào trước khi quay trở lại những nỗi ám ảnh quen thuộc. Ông kể lại những cuộc trò chuyện đôi khi nghe có vẻ khó tin. Có lúc, Trump tuyên bố Cơ quan Mật vụ muốn phá bỏ Phòng Bầu dục và xây dựng lại, nhưng ông đã can thiệp. “Tôi nói, ‘Vớ vẩn, các ông không thể xây một cái mới. Đây là một nơi đặc biệt.’”
Dù chuyện gì xảy ra vào tháng 11, những người thân cận với Trump dự đoán ông sẽ dành nhiều thời gian hơn trong nhiệm kỳ tổng thống còn lại cho các vấn đề đối ngoại, như các tổng thống nhiệm kỳ thứ hai thường làm, đặc biệt chú trọng đến Tây bán cầu, nơi các chính phủ có cùng hệ tư tưởng đã tạo cơ hội cho ông mở rộng ảnh hưởng của Mỹ. Trong nước, họ dự đoán một trọng tâm hoàn toàn khác: chiến dịch chống lại cái mà ông gọi là “chiến tranh pháp lý” và nỗ lực định hình lại các thể chế văn hóa, bao gồm cả các bảo tàng quốc gia, trong cuộc chiến chống lại cái mà ông gọi là hệ tư tưởng “thức tỉnh”.
Nhìn về phía trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, Trump bác bỏ các cuộc thăm dò dư luận không thuận lợi là giả mạo và khẳng định đảng Cộng hòa có thể giành chiến thắng. Ông nói: “Tôi nghĩ chúng ta sẽ ổn nếu tôi vận động tranh cử, và tôi dự định sẽ làm vậy”. Cho đến nay, ông hầu như chỉ làm được một đại hội giữa nhiệm kỳ kéo dài hai ngày và một vài buổi gây quỹ, nhưng các cố vấn hàng đầu cho biết Tổng thống đang chuẩn bị một chiến dịch vận động tranh cử nước rút để giúp đảng Cộng hòa tránh khỏi thảm họa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ: thăm 32 khu vực bầu cử cạnh tranh trong tháng tới, với các cuộc mít tinh theo phong cách MAGA đã giúp ông thăng tiến chính trị.
Bên trong Tòa Bạch Ốc, các cố vấn đã bắt đầu cân nhắc về hậu quả của một Washington chia rẽ. “Tôi nghĩ nếu điều tồi tệ nhất xảy ra trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, chúng ta sẽ buộc phải suy nghĩ theo hướng lưỡng đảng hơn,” một quan chức cấp cao cho biết. “Tôi hy vọng rằng nếu chúng ta thắng cử, chúng ta vẫn có thể làm được điều đó, bởi vì trong hai năm qua, chúng ta đã chơi một ván cờ hoàn toàn theo phe phái. Khi nhìn lại quãng thời gian đó, tôi không nghĩ đó là điều đáng tự hào, ngay cả khi nó thành công.”
Bộ máy chính trị của Trump sở hữu một quỹ tranh cử trị giá 400 triệu đô la, nhưng ông chỉ mới bắt đầu chi tiêu gần đây. Các trợ lý cho biết ông miễn cưỡng chi tiêu vì muốn bảo toàn tiền mặt cho các cuộc bầu cử trong tương lai như một cách để duy trì quyền lực của mình trong đảng. “Ông ấy muốn có càng nhiều tiền trong tài khoản càng tốt khi ông ấy không còn khả năng gây quỹ như hiện tại nữa,” một trợ lý của Trump nói với TIME vào mùa thu năm nay. “Ông ấy dường như không quan tâm nhiều đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, nghĩ rằng dù sao thì đó cũng là một cuộc chiến vô vọng, và muốn bảo toàn những khả năng trong tương lai.”
Các phụ tá đang chuẩn bị cho sự thay đổi nhân sự sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ khi Trump sa thải những quan chức khiến ông không hài lòng. Một nguồn tin thân cận với Tổng thống cho biết ông đã công khai cân nhắc việc sa thải Giám đốc FBI Kash Patel và bày tỏ sự thất vọng với Hegseth. Trump nói ông dự định bảo vệ những người còn lại. Khi tạp chí TIME hỏi liệu ông có kế hoạch ân xá trước cho các phụ tá và cộng sự trước khi đảng Dân chủ - hoặc một chính quyền tương lai - có thể theo đuổi việc đó hay không, ông ám chỉ rằng ông sẽ làm vậy, đưa ra lời biện minh quen thuộc: "Joe ngủ gật đã ân xá cho tất cả mọi người."
Khi cuộc trò chuyện chuyển từ chiến tranh và hòa bình, quyền lực của chính ông và khả năng bị luận tội, Trump liên tục quay trở lại với những biểu tượng của chức vụ. Ông yêu cầu Natalie Harp, phụ tá luôn bên cạnh ông, mang đến những bức ảnh về các dự án xây dựng Tòa Bạch Ốc trước đây, bao gồm cả việc cải tạo từ những năm 1930 và quá trình tái thiết thời Truman. Ông nghiên cứu những bức ảnh như bằng chứng cho lập luận của mình, than thở về các thẩm phán và lệnh cấm hiện đang làm phức tạp thêm nỗ lực của ông. Giơ cao bức ảnh chụp công trình sửa chữa Phòng Ăn Quốc Gia năm 1950, Trump phàn nàn về một thẩm phán mà ông cho rằng đã buộc tội ông phá hủy Tòa Bạch Ốc. “Đó là những chuyện tồi tệ mà tôi phải trải qua,” ông nói.
Gần cuối cuộc phỏng vấn, tôi hỏi ông sẽ nhớ điều gì nhất khi nhiệm kỳ tổng thống kết thúc. Lần này không có sự lạc đề, không có lời phàn nàn, không có câu chuyện nào cả. Trump không cần một khoảnh khắc nào để suy nghĩ: “Căn phòng tuyệt đẹp này.”
https://time.com/article/2026/10/01/donald-trump-2026-interview/
NVV dịch