Tổng thống Biden có thể ân xá cho những người khác trước khi rời nhiệm sở như thế nào?
Các
chuyên gia pháp lý cho biết những người tìm kiếm sự ân xá sẽ thuê luật
sư có mối quan hệ tốt hoặc thúc đẩy mối quan hệ với Tổng thống Biden
trong nỗ lực xin ân xá vào phút chót trước khi nhiệm kỳ của ông kết
thúc.(Bart Jansen Bart Jansen, USA TODAY, 23/12/2024)
Mặc
dù là vị tổng thống keo kiệt nhất trong hơn một thế kỷ qua trong việc
ân xá cho từng cá nhân, Joe Biden xem xét muộn màng ban hành thêm các
lệnh ân xá trước khi nhiệm kỳ của ông kết thúc vào ngày 20 tháng 1.
Vậy thì bị cáo hoặc tù nhân có thể yêu cầu tổng thống Hoa Kỳ giúp đỡ như thế nào?
Có
mối quan hệ với tổng thống đương nhiệm hoặc một người bạn thân là một
nước cờ. Thuê một luật sư có nhiều mối quan hệ để liên hệ với một trợ lý
cấp cao của Tòa Bạch Ốc là một chiến lược khác. Đôi khi các chính trị
gia hoặc nhóm vận động hành lang trực tiếp với tổng thống, như trường
hợp trước khi Biden giảm án cho gần như mọi tù nhân đang chờ án tử hình
vào thứ Hai.
Người duy nhất nắm giữ quyền lực là Biden, người đã
gây ra một cơn bão lửa trong tháng này khi ông ân xá cho con trai mình
là Hunter Biden. Và chỉ còn vài tuần nữa là hết nhiệm kỳ của đảng viên
Dân chủ 82 tuổi này, các chuyên gia pháp lý đã từng trải qua quá trình
này trong quá khứ cho biết việc này có thể trở nên hỗn loạn hơn khi lễ
nhậm chức của Tổng thống đắc cử Donald Trump đang đến gần.
“Không
có hàng ngàn người có sức ảnh hưởng chính trị hoặc sự nghiêm túc để có
được những điều đó”, Ty Cobb, cựu quan chức Bộ Tư pháp và sau này là cố
vấn đặc biệt tại Tòa Bạch Ốc trong nhiệm kỳ đầu tiên của Trump, cho
biết.
“Nếu bạn là một luật sư có tầm ảnh hưởng lớn và bạn nhận
được yêu cầu từ ai đó, thông thường những gì bạn cần là một ứng viên là
một người có mối quan hệ và giàu có ở giai đoạn cuối của trò chơi này,
vì không còn nhiều thời gian nữa”.
* Ân xá có thể được thực hiện theo từng loại tội phạm hoặc từng trường hợp cụ thểTổng thống có thể ân xá theo nhiều cách, bao gồm cả tuyên bố cho một loại tội danh hoặc ký lệnh ân xá cho một cá nhân.
Biden
đã ban hành các tuyên bố vào tháng 10 năm 2022 và tháng 12 năm 2023 để
ân xá cho những người tàng trữ cần sa, ngay cả khi họ chưa bị buộc tội
hoặc truy tố vì những tội danh đó. Vào tháng 6 năm 2024, Biden cũng đã
ân xá cho các cựu chiến binh bị kết án vì những tội danh dựa trên khuynh
hướng tình dục của họ từ năm 1951 đến năm 2021.
Neil Eggleston,
cố vấn Tòa Bạch Ốc trong nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Barack Obama
nhưng không tham gia vào quá trình xem xét của Biden, cho biết việc ân
xá cho các loại bị cáo là một quyết định chính sách thường do các nhóm
vận động thúc đẩy hơn là những người cố gắng khắc phục hoàn cảnh của
chính họ.
"Về cơ bản, đây là một quyết định chính sách",
Eggleston cho biết về việc Biden rút ngắn thời hạn tù cho những người bị
quản thúc tại gia trong đợt ân xá trong một ngày lớn nhất trong lịch
sử. "Tôi ngờ rằng những người ủng hộ đã thúc giục Bộ Tư pháp và Tòa Bạch
Ốc làm điều này."
Việc ân xá không phải lúc nào cũng để đưa ai đó ra khỏi tù mà là để xóa sạch hồ sơ từ nhiều năm trước.
Ronald
Reagan đã ân xá lần cuối cho chủ sở hữu đội New York Yankees George
Steinbrenner hai ngày trước khi ông rời nhiệm sở vào năm 1989.
Steinbrenner đã bị kết tội đóng góp bất hợp pháp cho chiến dịch tranh cử
năm 1972 của Tổng thống Richard Nixon và bị phạt 15.000 đô la nhưng
không bị bỏ tù.
* Biden đã ân xá cho cá nhân ít nhất kể từ năm 1900Biden
đang trên đà ân xá ít nhất cho cá nhân kể từ ít nhất là Tổng thống
William McKinley, người đã phục vụ từ năm 1897 cho đến khi bị ám sát vào
năm 1901, theo số liệu thống kê của Bộ Tư pháp.
Cho đến nay, 65
lệnh ân xá cá nhân của Biden vẫn thấp hơn 74 lệnh ân xá mà Tổng thống
George H.W. Bush đã ban hành trong nhiệm kỳ của ông từ năm 1989 đến năm
1993. Tổng thống Jimmy Carter đã lập kỷ lục cao nhất đối với các tổng
thống chỉ tại vị một nhiệm kỳ trong 50 năm qua với 534 lệnh ân xá cá
nhân, cộng với một số lượng không xác định những người trốn tránh nghĩa
vụ quân sự tại Việt Nam từ năm 1964 đến năm 1973. Tổng thống Franklin
Delano Roosevelt, người đã qua đời trong nhiệm kỳ thứ tư của mình vào
năm 1945, đã ân xá cho 2.819 người.
Nhưng có thể còn nhiều hơn thế nữa.
"Trong
những tuần tới, Tổng thống sẽ thực hiện các bước bổ sung để cung cấp cơ
hội thứ hai có ý nghĩa và tiếp tục xem xét các lệnh ân xá và giảm án bổ
sung", Tòa Bạch Ốc cho biết hôm thứ Hai khi Biden giảm án cho hầu hết
các tù nhân trong dãy tử tù liên bang.
Đầu tháng này, Biden cũng
đã giảm án cho 1.500 người đã bị quản thúc tại gia trong đại dịch
COVID-19 và ân xá cho 39 người khác bị kết tội về các tội phi bạo lực.
* Bị cáo hoặc người bị kết án yêu cầu ân xá như thế nào?Cobb,
cố vấn đặc biệt tại Tòa Bạch Ốc của Trump, cho biết ông chỉ biết rằng
luật sư Tòa Bạch Ốc là không đủ để được ân xá hoặc giảm án thông qua
việc giảm nhẹ hình phạt. Nhưng quen biết một người họ hàng của Biden
hoặc một người nào đó làm ăn với họ hàng, hoặc là bạn của một cựu đồng
nghiệp tại Thượng viện có thể được tiếp kiến, ông nói.
Các yêu
cầu chính thức về lệnh ân xá của tổng thống được xử lý thông qua văn
phòng luật sư ân xá của Bộ Tư pháp. Các luật sư của chính phủ xem xét
các đơn và đưa ra khuyến nghị cho tổng thống dựa trên các yếu tố như bản
chất của tội phạm và khả năng phục hồi của người đó.
Eggleston
cho biết các bị cáo có địa vị cao sẽ thuê luật sư và đôi khi vẫn liên hệ
với ông để xin ân xá khi ông làm việc tại Tòa Bạch Ốc. Nhưng Obama vẫn
khăng khăng yêu cầu Bộ Tư pháp xem xét từng đơn và đưa ra khuyến nghị,
ông nói.
Eggleston cho biết "Thỉnh thoảng, có người gọi điện cho
tôi và nói rằng, 'Tôi đã thấy Tổng thống Obama tại một buổi gây quỹ và
tôi đã nêu vấn đề ân xá này với ông ấy và ông ấy nói tôi nên gọi cho
ông'". “Họ sẽ đến với đủ loại người ủng hộ khác nhau, đó là các chính
trị gia thúc đẩy một cử tri hoặc các cộng sự kinh doanh có thể thúc đẩy
thay mặt cho một người cụ thể.”
Sau lần tiếp xúc ban đầu,
Eggleston thường sẽ nhận được một gói thư từ người quen và thông tin
khác để chứng minh cho lập luận của họ về việc Bộ Tư pháp xem xét. Ông
cho biết một lời đảm bảo đơn giản của luật sư sẽ không đủ.
“Tôi không muốn làm gián đoạn quá trình này,” Eggleston cho biết.
Lanny
Davis, cố vấn cấp cao tại Tòa Bạch Ốc của Bill Clinton, cho biết tình
bạn của ông với đệ nhất phu nhân Hillary Clinton từ những ngày còn học
tại Trường Luật Yale sẽ cho phép ông bước vào Phòng Bầu dục và yêu cầu
ân xá cho một người mà ông biết.
“Tôi đã được rất nhiều người yêu
cầu – bạn bè và chú bác, bạn bè chính trị và mọi người khác − trong vài
tuần qua khi tôi vẫn còn ở đó,” Davis cho biết.
Các cuộc gọi cứ
liên tục đổ về. Con trai của một người bạn thân đã gọi điện cho Davis
gần đây để hỏi liệu anh ấy có thể xin được ân xá từ Biden không. "Tôi đã
nói với ông ấy rằng hơi muộn rồi", Davis nói.
Davis cho biết cách duy nhất hợp pháp và có đạo đức để được ân xá cho một cá nhân là sau khi Bộ Tư pháp xem xét.
"Tiền lệ đi vòng qua Bộ Tư pháp là đang cầu xin hãy tham nhũng", Davis nói.
* Mọi người đưa ra những lập luận nào khi xin ân xá?Các
chuyên gia pháp lý cho biết những người xin ân xá thường quảng bá cách
họ đã phục hồi bản thân thay vì phủ nhận tội lỗi của mình.
Eggleston
cho biết "Lập luận tốt hơn là: 'Đúng, tôi đã phạm sai lầm nhưng tôi đã
thay đổi cuộc đời mình'", chẳng hạn như bằng cách ngồi vào ban quản lý
các tổ chức từ thiện hoặc làm việc trong bếp ăn từ thiện.
Obama
muốn biết về hậu quả của một bản án, chẳng hạn như một người không có
khả năng xin giấy phép để theo đuổi nghề nghiệp của họ, Eggleston cho
biết. Nhưng một lập luận không hiệu quả là nếu một người không thể sở
hữu súng vì có tiền án.
Eggleston cho biết "Loại lập luận lớn nhất là 'Tôi đã thay đổi cuộc đời mình'".
Cobb
cho biết người nộp đơn nên hòa giải về hành vi phạm tội và sau đó quảng
bá những hành động tốt của họ kể từ khi phạm tội. Những người giàu có
sẽ nói về hoạt động từ thiện của họ, những người khác sẽ nói về cách họ
ngừng uống rượu hoặc sử dụng ma túy.
Cobb cho biết "Những gì bạn muốn làm chỉ là đưa ra một lập luận cá nhân thuyết phục hơn những người khác".
* Biden cân nhắc ân xá trước cho các mục tiêu của TrumpBiden đang cân nhắc ân xá cho những tội danh không xác định để bảo vệ những người mà Trump đã đe dọa sẽ điều tra.
Trump,
người đã bị truy tố hai lần về các tội danh liên bang trong các vụ án
đã bị hủy bỏ sau khi ông thắng cử, đã đe dọa sẽ tống Tổng chưởng lý
Merrick Garland, Phó Tổng chưởng lý Lisa Monaco và cố vấn đặc biệt Jack
Smith vào tù. Trump không thể tống giam ngay lập tức các mục tiêu của
mình, nhưng các lựa chọn của ông để lãnh đạo Bộ Tư pháp và FBI đã nói về
việc điều tra các đối thủ chính trị của ông, điều này có nguy cơ bị
truy tố và truy tố.
Trump đã đề xuất truy tố các thành viên của
ủy ban điều tra vụ tấn công Điện Capitol vào ngày 6 tháng 1 năm 2021,
chẳng hạn như Thượng nghị sĩ Adam Schiff, Đảng Dân chủ-California và cựu
Dân biểu Liz Cheney, Đảng Cộng hòa-Wyo., những người mà ông cho biết
"có thể gặp rất nhiều rắc rối".
Schiff cho biết ông sẽ khuyến
nghị không nên ân xá khống. Cheney cho biết "không có luật sư, nhà lập
pháp hoặc thẩm phán có uy tín nào coi trọng vấn đề này".
Nhưng
khi cựu Tổng thống George H.W. Bush đã ân xá cho cựu Bộ trưởng Quốc
phòng Caspar Weinberger về các hoạt động trong vụ Iran-Contra, Bush cho
biết đó không chỉ là việc tránh các cáo buộc pháp lý mà còn là "sự tra
tấn của các thủ tục pháp lý kéo dài và tốn kém".
* Biden giảm án tử hình xuống tù chung thânNhững
người ủng hộ tử tù cũng thúc đẩy Biden ân xá toàn diện sau khi ông vận
động vào năm 2020 về việc xóa bỏ án tử hình. Việc Biden giảm án hôm thứ
Hai đã giảm án của 37 trong số 40 tử tù xuống tù chung thân không ân xá.
Động thái này phù hợp với lệnh hoãn thi hành án tử hình mà chính quyền
của ông áp dụng nhưng loại trừ những người bị kết tội khủng bố và giết
người hàng loạt vì động cơ thù hận.
Jamila Hodge, Tổng giám đốc
điều hành của Equal Justice USA, cho biết việc giảm án nhằm giải quyết
"chủ nghĩa phân biệt chủng tộc đang làm ô nhiễm án tử hình và hệ thống
pháp luật hình sự".
"Đây là một trong nhiều sai sót đã làm xói
mòn các nguyên tắc công lý ở Hoa Kỳ và phơi bày án tử hình vì nhiều thất
bại của nó", Hodge cho biết.
Nhưng danh sách giảm án của Biden
không bao gồm các bản án tử hình dành cho Dzhokhar Tsarnaev, người bị
kết tội trong vụ đánh bom giải Marathon Boston năm 2013 khiến ba người
thiệt mạng và hơn 260 người bị thương; Dylann Roof, kẻ đã giết chín
người tại một nhà thờ ở Charleston, Nam Carolina, vào năm 2015; và
Robert Bowers, kẻ đã giết 11 người tại Giáo đường Do Thái Tree of Life ở
Pittsburgh vào năm 2018.
* Những lệnh ân xá gây tranh cãi đôi khi đến vào phút chót
Việc
Biden ân xá cho con trai Hunter đã minh họa cho việc một hành động
khoan hồng có thể gây tranh cãi như thế nào. Tổng thống đã xóa bỏ các
bản án về súng và thuế đối với con trai mình, cùng với những vi phạm
không xác định mà anh ta có thể đã phạm phải kể từ năm 2014.
Cobb
chỉ trích quyết định này vì đã chính trị hóa quyền ân xá theo cách "sẽ
được sử dụng trong tương lai cho chủ nghĩa bè phái và chủ nghĩa gia
trưởng".
"Những người sáng lập chắc chắn không nghĩ rằng tổng
thống của họ vì mục đích ích kỷ của riêng mình sẽ ân xá cho các thành
viên trong gia đình", Cobb nói.
Nhưng Eggleston cho biết ông hiểu quyết định của tổng thống và sẽ đề xuất quyết định này với tư cách là cố vấn của Tòa Bạch Ốc.
"Ông
ấy yêu con trai mình, và đây là một người đã phạm tất cả những tội ác
này khi anh ta là một người sử dụng ma túy nặng và anh ta đã thay đổi
cuộc sống của mình, và anh ta nằm trong khái niệm cổ điển về những người
sẽ được xem xét cho việc này", Eggleston nói. "Tôi biết mọi người đang
phàn nàn về điều đó, nhưng tôi nghĩ họ đã sai lầm".
Một số lệnh ân xá gây tranh cãi đã trở nên phổ biến vào cuối nhiệm kỳ.
Bill
Clinton đã ân xá cho nhà tài chính bỏ trốn Marc Rich, người vợ cũ
Denise của ông đã tặng 200.000 đô la cho Đảng Dân chủ vào năm 2000, vào
ngày cuối cùng ông tại nhiệm vào năm 2001. Rich đã trốn sang Thụy Sĩ vào
năm 1983 sau khi bị truy tố về hơn 50 tội danh gian lận và trốn thuế
hơn 48 triệu đô la. Ủy ban Cải cách Chính phủ Hạ viện do Đảng Cộng hòa
lãnh đạo đã điều tra lệnh ân xá sau khi Clinton rời nhiệm sở vào tháng 1
năm 2001.
“Với sự sáng suốt khi nhìn lại, lệnh ân xá Marc Rich
không có giá trị", Davis nói, ông cũng nói thêm rằng ông đồng ý với
Clinton rằng công tố viên là vô đạo đức. "Điều tôi đã nói tử tế với thân
chủ và người bạn cũ của mình là Tổng thống Clinton là, 'Trong vũ trụ
nào mà một người đàn ông da trắng tỷ phú lại không được xét xử công
bằng?'"
Trump đã ân xá cho cựu chủ tịch chiến dịch tranh cử của
mình, Paul Manafort, và cha của con rể ông, Charles Kushner, một tháng
trước khi ông rời nhiệm sở sau nhiệm kỳ đầu tiên. Trump đã chọn Kushner
làm đại sứ của mình tại Pháp trong nhiệm kỳ thứ hai.
Trump có thể
mở đầu nhiệm kỳ bằng lệnh ân xá gây tranh cãi đối với những bị cáo ngày
6 tháng 1, những người mà ông gọi là tù nhân chính trị.
Vào tháng 3 năm 2023, ông đã đăng một thông điệp viết hoa toàn bộ trên mạng xã hội: "HÃY THẢ TÙ NHÂN NGÀY 6 THÁNG 1 ĐI".
"Tôi
có xu hướng ân xá cho nhiều người trong số họ", Trump nói với CNN vào
tháng 5 năm 2023. "Tôi không thể nói cho tất cả mọi người vì một vài
người trong số họ, có lẽ, đã mất kiểm soát".
https://www.usatoday.com/story/news/politics/elections/2024/12/23/president-biden-pardons-clemency/77076216007/