Hôm 31/10, đa phần các thẩm phán
Tối cao Pháp viện dường như chấp nhận lập luận của một nhóm sinh viên
rằng các chính sách tuyển sinh phân biệt chủng tộc tại các trường đại
học Hoa Kỳ là vi hiến và phải bị bãi bỏ.
Chính
phủ Tổng thống Biden đã phản đối rằng những chính sách như vậy nên được
phép tiếp tục vô thời hạn vì chúng thúc đẩy sự đa dạng, điều mà họ
tuyên bố có lợi cho đất nước này.
Mặc
dù các nhà hoạt động cánh tả chẳng hạn như những người ủng hộ thuyết
chủng tộc trọng yếu có nguồn gốc từ chủ nghĩa Marx cho rằng các chính
sách có ý thức về chủng tộc là điều cần thiết để xóa bỏ chủ nghĩa phân
biệt chủng tộc có hệ thống mà họ cho rằng đó là một khoảng thời gian đen
tối đối với hầu hết người Mỹ, nhưng các nhà phê bình cho rằng việc sử
dụng yếu tố chủng tộc trong quá trình tuyển sinh đại học vừa lạc hậu vừa
sai lầm.
Việc
sử dụng các tiêu chí dựa trên chủng tộc của các cơ sở giáo dục đại học
trong quá trình tuyển sinh là không được tán thành. Các cuộc khảo sát
của Trung tâm Nghiên cứu Pew và Gallup cho thấy gần 75% người Mỹ thuộc
mọi chủng tộc “không tin rằng chủng tộc hoặc sắc tộc phải là một yếu tố
trong việc tuyển sinh đại học.”
Các
nhà phê bình trích dẫn lời của Thẩm phán Tối cao Pháp viện đương thời
Sandra Day O’Connor, người tin rằng chính sách này là một tội ác tạm
thời cần thiết mà cuối cùng sẽ phải chấm dứt.
Bà
đã viết trong vụ Grutter kiện Bollinger (năm 2003), “Chúng tôi hy vọng
rằng 25 năm sau kể từ bây giờ, việc sử dụng các ưu tiên về chủng tộc sẽ
không còn cần thiết để thúc đẩy quyền lợi được chấp thuận hiện nay.”
Bà
O’Connor viết rằng việc đưa ra các quyết định tuyển sinh tập trung vào
chủng tộc là “nguy hiểm,” gọi đó là “lệch khỏi tiêu chuẩn đối xử bình
đẳng.” Các chương trình như vậy phải “có giới hạn về thời gian,” bà nói,
và cho biết thêm, “toàn bộ việc chính phủ sử dụng chủng tộc phải có một
điểm kết thúc hợp lý.”
Thẩm
phán Ketanji Brown Jackson đã cáo tỵ khỏi vụ kiện Harvard này vì bà có
mối liên hệ mật thiết với trường đại học này. Thẩm phán Elena Kagan đã
không cáo tỵ mặc dù từ năm 2003 đến năm 2009, bà là chủ nhiệm khoa của
Trường Luật Harvard.
Hai
phiên điều trần liên tiếp diễn ra trong gần 5 giờ đồng hồ đã giải quyết
hai vụ kiện, Sinh viên vì Tuyển sinh Công bằng (SFFA) kiện Chủ tịch và
các Thành viên của Đại học Harvard, hồ sơ tòa án số 20-1199 và vụ SFFA
kiện Đại học North Carolina (UNC), hồ sơ tòa án số 21-707. Hai trường
Harvard và UNC lần lượt là trường đại học tư thục lâu đời nhất và trường
đại học công lập lâu đời nhất ở Hoa Kỳ.
Luật sư Patrick Strawbridge của SFFA nói với các thẩm phán rằng “việc phân loại về chủng tộc là sai lầm.”
“Nguyên
tắc đó đã được khắc ghi vào luật pháp của chúng ta sau cuộc Nội Chiến
với cái giá phải trả quá đắt,” ông nói. “Một thế kỷ chống lại thái độ
trung lập về chủng tộc đã theo sau, nhưng phán quyết mang tính bước
ngoặt của tòa án này trong vụ kiện Brown đã dứt khoát và kiên quyết bác
bỏ quan điểm rằng việc phân loại về chủng tộc có bất kỳ vai trò nào
trong việc cung cấp các cơ hội giáo dục.”
Ông
Strawbridge đang đề cập đến vụ Brown kiện Hội đồng Giáo dục, phán quyết
mang tính bước ngoặt năm 1954. Trong vụ kiện đó, Pháp viện đã tuyên bố
rằng các luật tiểu bang quy định sự phân loại về chủng tộc trong các
trường công lập là vi hiến.
Luật sư này cho biết, kể từ vụ kiện Brown này, Pháp viện đã “thực thi rộng rãi” lệnh cấm của Hiến pháp về phân loại chủng tộc.
“Bất
kể nhân tố nào được sử dụng để chính phủ lựa chọn ra các bồi thẩm viên,
quý vị có thể kết hôn với ai, hay để [xem xét] con em chúng ta có thể
nhập học trường tiểu học nào, thì màu da không phải là một trong số
đó.”
Tuy
nhiên, theo ông Strawbridge, phán quyết trong vụ kiện Grutter, vốn ủng
hộ những phân loại như vậy trong tuyển sinh đại học, “là một ngoại lệ
điển hình đối với quy tắc này” và cần được lật ngược vì đó là “sai lầm
nghiêm trọng.”
Nhân
danh sự đa dạng, điều đó biện minh cho phân loại chủng tộc, vốn mâu
thuẫn với “sự bảo đảm đối xử bình đẳng của Tu chính án thứ Mười Bốn” và
dựa trên “những giả định khuôn sáo rằng chủng tộc nhất thiết phải là đại
diện cho quan điểm của một người.”
Ông
Strawbridge cho biết, phán quyết của vụ kiện Grutter khuyến khích các
ứng viên đại học “che giấu chủng tộc của họ” và làm tổn thương các sinh
viên trúng tuyển vì mọi người cho rằng “chủng tộc đóng vai trò trong
việc họ được nhận vào trường.”
Thẩm phán Jackson đã phản đối ông Strawbridge, hạ thấp vai trò của chủng tộc trong việc tuyển sinh vào Đại học North Carolina.
“Khi
quý vị cho biết chủng tộc của quý vị là gì, quý vị sẽ không nhận được
bất kỳ điểm đặc biệt nào,” bà nói. “Chủng tộc được đối xử như các yếu tố
khác trong hệ thống giáo dục. Không ai tự động tham gia bởi vì yếu tố
chủng tộc đang được sử dụng.”
Ông
Strawbridge đã trả lời rằng một số ứng viên đang bị tổn thương vì “Đại
học North Carolina dành ưu tiên về yếu tố chủng tộc cho người Mỹ gốc
Phi, người Mỹ gốc Tây Ban Nha, và người thuộc thổ dân Mỹ Châu. Trường
đại học này không … ưu tiên về chủng tộc cho các ứng viên da trắng và
cho các ứng viên gốc Á Châu.”
Chánh án John Roberts cho biết người Mỹ gốc Á “là những người bị phân biệt đối xử.”
Bà
Kagan cho rằng việc loại bỏ các tiêu chí chủng tộc sẽ không công bằng
đối với “những người đã bị xã hội của chúng ta bài xích trong nhiều thế
kỷ.”
Tổng
Biện lý Sự vụ North Carolina, ông Ryan Park, đã nói với những thẩm phán
này rằng các chính sách có chủ ý phân biệt chủng tộc của Đại học North
Carolina tìm cách “thực hiện tầm nhìn trong vụ kiện Brown bằng cách tập
hợp một nhóm sinh viên đa dạng … bao gồm chủng tộc, nhưng cũng gồm có
tầng lớp xã hội, địa lý, tình trạng quân sự, quan điểm trí tuệ, và nhiều
hơn nữa.”
Ông
Park nói, “Môi trường học tập này giúp chúng tôi tìm kiếm sự thật, xây
dựng các mối liên kết giữa các sinh viên thuộc các thành phần khác nhau,
và quan trọng là ở đây, trang bị cho sinh viên những công cụ cần thiết
để hoạt động hiệu quả với tư cách là các công dân và các nhà lãnh đạo
trong xã hội phức tạp và ngày càng đa dạng của chúng ta.”
Ông
Clarence Thomas, một thẩm phán hoài nghi, nói với ông Park, “Tôi đã nghe
từ ngữ ‘đa dạng’ này khá nhiều lần, và tôi không biết từ ngữ này có
nghĩa là gì. Dường như có nghĩa là mọi thứ cho tất cả mọi người.”
Thẩm
phán Amy Coney Barrett cho biết vụ án Grutter có nghĩa là “việc phân
loại về chủng tộc có khả năng nguy hiểm đến mức” chúng phải có “điểm kết
thúc hợp lý … các giới hạn về khoảng thời gian hợp lý, [cũng như] các
điều khoản về thời điểm chấm dứt việc này.”
Bà hỏi, “Vậy thì khi nào việc này kết thúc?”
Biện
lý Cameron T. Norris của SFFA cho biết Harvard đang phân biệt đối xử
với người Mỹ gốc Á Châu giống như cách mà trường này đã phân biệt đối xử
với người Do Thái hồi những năm 1920.
Ông
Norris nói, đây là “điều đáng hổ thẹn nhưng đó là kết quả có thể dự đoán
được khi cho phép các trường đại học sử dụng chủng tộc trong quá trình
rất mang tính chủ quan này.”
Ông
nói: “Đối với những ứng viên có tính cạnh tranh, việc chọn đúng ô chủng
tộc là điều quan trọng trên thang điểm tuyển sinh, có giá trị ngang với
những thành tích vô cùng hiếm gặp như một giải vô địch quốc gia.”
“Pháp
viện nên thừa nhận rằng họ đã sai về vụ Harvard, sai về vụ Grutter, và
sai về việc để lý thuyết độc hại của sự phân loại theo chủng tộc thấm
ngược vào nền giáo dục.”
Ông
David G. Hinojosa, một luật sư đứng về phía những sinh viên ủng hộ các
tiêu chí tuyển sinh theo chủng tộc, cho biết tòa án này “phải giữ vững
cam kết bảo đảm bình đẳng chủng tộc và cơ hội bình đẳng” bằng cách khẳng
định rằng án lệ hiện có sẽ giúp xây dựng “một nền dân chủ thực sự.”
Tổng
Biện lý Sự vụ Hoa Kỳ Elizabeth Prelogar nói với những thẩm phán này
rằng “trường học đa dạng sinh viên là một quyền lợi hấp dẫn có thể biện
minh cho việc cân nhắc hạn chế về chủng tộc trong tuyển sinh đại học.”
“Khi
sinh viên thuộc mọi chủng tộc và hoàn cảnh đến đại học, sống và học tập
cùng nhau, họ sẽ trở thành những đồng sự tốt hơn, những công dân tốt
hơn, và những nhà lãnh đạo tốt hơn,” bà nói, và cho biết thêm rằng
nguyên tắc tương tự cũng “là một đòi hỏi an ninh quốc gia trọng yếu.”
“Các
lực lượng vũ trang của chúng ta biết từ kinh nghiệm thực tế rằng khi
chúng ta không có một quân đoàn sĩ quan đa dạng phản ánh rộng rãi lực
lượng chiến đấu đa dạng, sức mạnh và sự gắn kết của chúng ta và sự sẵn
sàng của quân đội sẽ bị ảnh hưởng.”
“Việc
lật ngược vụ kiện Grutter sẽ có các tác động tàn khốc đối với nỗ lực
của quốc gia chúng ta nhằm tiến gần hơn đến một liên minh hoàn hảo hơn,
nơi sự đa dạng của quốc gia chúng ta là một nguồn sức mạnh lớn nhất của
đất nước. Và tôi nghĩ rằng Pháp viện không nên thực hiện bước gây mất ổn
định do lật ngược án lệ này.”
Ông Norris cho biết Harvard “không đa dạng chút nào.”
Ngoài
các số liệu thống kê về chủng tộc, “9% sinh viên năm nhất nhập học tại
Harvard là những người theo phái bảo tồn truyền thống. 82% sinh viên
Harvard là giàu có. Trong khuôn viên trường này, cứ 23 sinh viên nhà
giàu thì mới có một sinh viên đến từ gia đình có thu nhập thấp.”
Ông
Norris nói, “quyền lợi hấp dẫn” được đề cập trong vụ kiện Grutter không
phải là điều thực sự đang được theo đuổi trong khuôn viên trường
Harvard.
Thẩm phán Neil Gorsuch đã phản đối luật sư Harvard Seth Waxman, người bảo vệ các chính sách của trường này.
Có
nhiều đơn được đệ trình lên Pháp viện cho biết các ứng viên người Mỹ gốc
Á Châu báo cáo rằng “có cả một ngành công nghiệp giúp họ ít thể hiện
tính Á Châu hơn trong các đơn ứng tuyển đại học của họ.”
Ông
Waxman đã trả lời rằng người Mỹ gốc Á Châu được hưởng lợi từ “một chính
sách tuyển sinh toàn thể vốn xem chủng tộc là một trong nhiều các yếu tố
khác.”
Ông
Waxman nói rằng đối với một số ứng viên, chủng tộc “có thể là yếu tố
quyết định, cũng giống như việc là … một người chơi kèn oboe trong một
năm học mà dàn nhạc Harvard–Radcliffe cần một người chơi kèn oboe sẽ là
thông tin hữu ích.”
Chánh án
Roberts đáp lại: “Chúng ta đã không chiến đấu trong một cuộc nội chiến
về vấn đề những người chơi kèn oboe. Mà chúng ta đã chiến đấu trong một
cuộc nội chiến để xóa bỏ nạn phân biệt chủng tộc, và đó là lý do tại sao
đó là một vấn đề … đáng quan tâm.”