NVV blog

 2026-08-12  

CHUNG QUANH VỤ TỔNG THỐNG TRUMP THOÁT HIỂM Ở THỔ NHĨ KỲ

(NVV 12/8/2026)

I. NỘI DUNG

Ngày 11/8, tờ báo The New York Times đăng một bài tố cáo rằng Tổng thống Trump đã lên chuyên cơ Air Force One ở Thổ Nhĩ Kỳ vào ngày 8 tháng 7 như một màn kịch.

Vào ngày cuối cùng của hội nghị thượng đỉnh NATO tại Thổ Nhĩ Kỳ, ông Trump bước lên cầu thang dẫn đến chiếc máy bay lẽ ra sẽ đưa ông trở về nước trong chặng đầu tiên. Ông vẫy tay chào các phóng viên trong giây lát rồi biến mất bên trong một trong những chiếc Boeing 747 màu xanh nhạt biểu tượng, vốn đã được sử dụng làm chuyên cơ Air Force One trong nhiều thập kỷ. Sau đó, ông bí mật rời khỏi máy bay, ẩn mình trong một container phục vụ ăn uống.

Tiếp theo, ông Trump được đưa lên một máy bay quân sự để thực hiện chuyến bay bí mật rời khỏi Thổ Nhĩ Kỳ. Chiếc Boeing 747, chở đầy các nhà báo, quan chức Tòa Bạch Ốc, trợ lý và những người khác, đã cất cánh bất chấp những gì được coi là mối đe dọa đáng tin cậy từ Iran đối với chuyên cơ Air Force One.

Đó là một màn kịch phi thường, nhằm bảo vệ một tổng thống Mỹ, người đã nằm trong tầm ngắm của Iran trong nhiều năm.

Mối đe dọa mới nhất xuất hiện khi ông Trump bắt đầu ngày cuối cùng của mình tại Thổ Nhĩ Kỳ. Theo hai quan chức nắm rõ mối đe dọa, tình báo Mỹ đã thu thập được nhiều luồng thông tin trong đêm: rằng người Iran biết chính xác ông Trump đang ở đâu, bao gồm cả tầng nhà nào, và rằng ai đó ở gần hội nghị thượng đỉnh NATO đã bị phát hiện mang theo tên lửa vác vai.

Các quan chức Mỹ ngay lập tức bắt đầu lên kế hoạch. Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá mối đe dọa và quyết định cách ứng phó. Tướng Caine không xa lạ gì với các chiến thuật đánh lạc hướng: Công việc cuối cùng của ông là liên lạc viên của Ngũ Giác Đài với CIA, và ông đã giúp vạch ra các chiến thuật đánh lạc hướng trong Chiến dịch Midnight Hammer, khi lực lượng Mỹ tấn công các địa điểm hạt nhân của Iran vào tháng 6 năm 2025.

Không phải tất cả những người đi trên máy bay mà không có ông Trump đều không biết gì. Ngoại trưởng Marco Rubio biết về mối đe dọa và đã bay trên chiếc máy bay cũ sau khi giúp lên kế hoạch cho chiến dịch đưa tổng thống ra khỏi Thổ Nhĩ Kỳ, theo hai quan chức Mỹ. Họ đã nói chuyện với điều kiện giấu tên để thảo luận về một chủ đề nhạy cảm.

Các quan chức cấp cao khác đi trên máy bay mà không có tổng thống bao gồm Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent; Steven Cheung, Giám đốc Truyền thông Tòa Bạch Ốc; và Stephen Miller, Phó Chánh văn phòng của ông Trump; cũng như một số nhân viên khác của Tòa Bạch Ốc, theo một quan chức cấp cao của Mỹ. Không rõ liệu tất cả họ có biết về mối đe dọa hay không.

Vụ đánh lừa tinh vi này — được tờ Washington Post đưa tin đầu tiên, và kết thúc mà không gây hại gì cho cả chuyên cơ Air Force One hay máy bay quân sự chở ông Trump — đã đặt ra câu hỏi về sự đánh đổi an ninh trong việc bảo vệ tổng tư lệnh.

Cho dù các hành khách trên máy bay mà ông Trump bỏ lại có biết về mối đe dọa hay không, họ vẫn phải đối mặt với những rủi ro mà Cơ quan Mật vụ cho là quá lớn để tổng thống phải gánh chịu.

Tối thứ Ba, trong những bình luận công khai đầu tiên về cuộc sơ tán bí mật, ông Trump nói rằng quyết định đó không phải của ông.

“Thực sự thì đó chỉ là quyết định của Cơ quan Mật vụ,” ông nói với các phóng viên sau khi trở về từ Ohio. “Tôi chỉ làm theo những gì họ muốn làm. Vì vậy, tôi tuân theo chỉ thị của Cơ quan Mật vụ và quân đội. Họ muốn tôi đi trên một chuyến bay khác, một máy bay khác để đảm bảo an toàn.”

Đây là cách mọi chuyện diễn ra.

Trước khi rời hội nghị thượng đỉnh, ông Trump đã đăng trên mạng xã hội rằng, vì “lý do hoài niệm”, ông sẽ bay trên chiếc Air Force One cũ thay vì chiếc Boeing 747-8 sang trọng do Qatar tặng mà ông đã sử dụng khi đến đây.

Sau đó, ông nói với các phóng viên rằng ông sẽ gửi chiếc máy bay được tặng đến châu Âu, đến “hai hoặc ba căn cứ lớn” để phô diễn cho quân đội ở đó xem.

Ông Trump sau đó lên máy bay ở phía trước chiếc máy bay Air Force One cũ, trước sự chứng kiến ​​của các phóng viên và các hãng tin. Các nhà báo đi cùng ông, bao gồm cả nhiếp ảnh gia Doug Mills của tờ New York Times, lên máy bay ở phía sau và được hướng dẫn giữ rèm cửa sổ mở.

Chiếc Air Force One mới của ông Trump, chiếc máy bay do Qatar tặng, đã đến căn cứ quân sự Mildenhall ở Anh vài giờ trước hai chiếc máy bay còn lại. Theo các đoạn phát trực tiếp và hình ảnh từ đêm đó được những người đam mê theo dõi máy bay ghi lại và được tờ The Times xem xét, nó đã đến lúc 6:26 chiều giờ địa phương. Chiếc C-32A đến lúc 10:20 tối, và chiếc Air Force One cũ đến chín phút sau đó, lúc 10:29 tối.

Không có dữ liệu chuyến bay nào được ghi lại cho chiếc C-32A này, vì các thiết bị phát tín hiệu của nó không phát sóng đường bay và tọa độ. Những người theo dõi chuyến bay đã nghe các cuộc liên lạc của kiểm soát không lưu đêm đó đã ghi nhận trên bảng tin theo dõi chuyến bay và trên mạng xã hội rằng máy bay đã sử dụng mã hiệu RCH18 (Reach 18).

Harry Moulton, một nhiếp ảnh gia hàng không có mặt tại Mildenhall và nghe các cuộc liên lạc của kiểm soát không lưu vào ngày 8 tháng 7, nói với tờ The Times rằng Air Force One đã chỉ thị cho các kiểm soát viên không lưu cho phép chiếc C-32A hạ cánh trước.

Sau khi đến Mildenhall, ông Trump được bí mật đưa trở lại chiếc Air Force One cũ. Theo một quan chức Mỹ hôm thứ Hai, ông Trump được đưa bằng xe từ máy bay ông vừa đến chiếc Air Force One cũ. Sau đó, ông lên máy bay qua một lối vào khác và xuống máy bay trước sự chứng kiến ​​của các phóng viên như thường lệ.

Người ta có thể thấy ông đi bộ trên đường băng, nơi ông lên chiếc máy bay do Qatar tặng và bay trở lại Washington.

https://www.nytimes.com/2026/08/11/us/politics/trump-air-force-one-switch.html

Trước đó, tờ New York Times đã đăng một bài dẫn nguồn tin ẩn danh, nêu chi tiết về chiếc Air Force One mới chưa được gắn đầy đủ các bộ phận an ninh, so với chiếc cũ.

II. CHỈ TRÍCH

1. Báo chí và các phương tiện truyền thông chính thống - Các tổ chức tin tức lớn, đứng đầu là các bài báo từ tờ The New York Times và The Washington Post, đã chỉ trích mạnh mẽ chiến dịch này vì đã đặt tính mạng của thường dân và quan chức chính phủ vào nguy hiểm. Họ chỉ ra rằng trong khi ông Trump được sơ tán an toàn, chuyên cơ Air Force One đã cất cánh vào không phận có khả năng thù địch, chở đầy người trên máy bay đóng vai trò mồi nhử chống lại mối đe dọa tên lửa đáng tin cậy — nhiều người trong số đó không hề biết mình đang gặp nguy hiểm. 

2. Các quan chức cấp cao bị bỏ lại - Mặc dù không phải tất cả đều lên tiếng công khai, nhưng các phương tiện truyền thông nhấn mạnh rằng mưu mẹo này đã khiến các nhân vật cấp cao trong chính quyền gặp nguy hiểm. Các nhà phê bình lưu ý rằng Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và cố vấn cấp cao Stephen Miller đã bị bỏ lại trên máy bay mồi nhử mục tiêu mà không hề hay biết. 

3. Các nghị sĩ Dân chủ tại Quốc hội - Các đối thủ chính trị, đứng đầu là Lãnh đạo thiểu số Thượng viện Chuck Schumer, đã chỉ trích sự thiếu minh bạch và lừa dối của chính quyền. Schumer đã công khai yêu cầu một cuộc họp báo ngay lập tức của Quốc hội về các mối đe dọa từ Iran, đặt câu hỏi tại sao chính quyền lại chủ động lừa dối công chúng và các nhà lập pháp về các giao thức an toàn và bản chất thực sự của môi trường an ninh. 

4. Các nhà phân tích tình báo và an ninh - Một số nhà bình luận về tình báo và thực thi pháp luật đã đặt câu hỏi về tính đạo đức của chiến lược này. Mặc dù các cựu nhân viên Cơ quan Mật vụ thừa nhận nhiệm vụ chính là bảo vệ tổng thống, nhưng các nhà phân tích lưu ý rằng việc sử dụng một chiếc máy bay quan trọng chở đầy người làm mồi nhử cho một âm mưu ám sát đã vượt qua một ranh giới đạo đức nguy hiểm, đặc biệt là vì một cuộc tấn công vào chiếc máy bay mồi nhử đó sẽ gây ra một sự leo thang địa chính trị thảm khốc.

III. CHỐNG CHỈ TRÍCH

1. Tổng thống Trump đã bác bỏ những lời chỉ trích trong một tuyên bố công khai, khẳng định rằng ông chỉ đơn giản là tuân theo chỉ thị rõ ràng của Cơ quan Mật vụ và quân đội Hoa Kỳ. Trump còn tuyên bố thêm rằng ông thực sự gặp "nguy cơ lớn hơn" trên chuyến bay C-32A nhỏ hơn, thứ cấp so với các hành khách trên máy bay mồi nhử. Ông lập luận rằng chiếc Air Force One 747 lớn hơn, đời cũ vẫn sở hữu hệ thống phòng thủ chống tên lửa hiện đại, trong khi chiếc máy bay nhỏ hơn mà ông được đưa lên là mục tiêu dễ bị tổn thương hơn nhiều. 

2. Giám đốc Truyền thông Tòa Bạch Ốc Steven Cheung đã mạnh mẽ bảo vệ chiến dịch này, gọi chiến lược này là một trường hợp điển hình của "sự đánh lạc hướng và chuyển hướng" cần thiết để chống lại mối đe dọa nghiêm trọng từ nước ngoài. Các quan chức khác cũng đã chỉ trích những người phản đối vì cho rằng mưu mẹo này là một ý thích cá nhân, nhấn mạnh rằng Iran đã đặt Trump lên hàng đầu trong danh sách mục tiêu của họ. Họ khẳng định rằng nhiệm vụ duy nhất và không thể thương lượng của Cơ quan Mật vụ là bảo vệ tổng tư lệnh, và rằng đã có những tiền lệ lịch sử cho thấy các tổng thống đã sử dụng máy bay không có dấu hiệu nhận dạng hoặc lịch trình giả để di chuyển an toàn qua các khu vực chiến sự có nguy cơ cao. 

3. Truyền thông bảo thủ (The Epoch Times & những tờ báo khác) Các phương tiện truyền thông bảo thủ như The Epoch Times và các nhà bình luận chính trị cánh hữu đã hướng sự chỉ trích trở lại giới truyền thông và đảng Dân chủ. Họ cáo buộc các nhà báo chính thống có "phức cảm nạn nhân tự ái" (narcissistic victim complex), chỉ ra rằng sự bất bình chính của nhóm phóng viên dường như là họ bị lừa dối và bị bắt kéo rèm cửa sổ trong máy bay xuống, chứ không phải là hiểu được mức độ nghiêm trọng của một âm mưu ám sát đang diễn ra của Iran. Những người bảo vệ này lập luận rằng việc giữ bí mật với nhóm phóng viên là một điều cần thiết về mặt hoạt động để đảm bảo rằng mưu mẹo đánh lạc hướng thực sự hiệu quả và để ngăn chặn những rò rỉ vô tình có thể khiến tổng thống bị giết.

4. Cụ thể, Epoch Times đã đưa ra một số chỉ trích quan trọng đối với New York Times:

- Phơi bày điểm yếu chiến lược: Epoch Times lập luận rằng bằng việc công bố chi tiết cụ thể về chiếc Boeing 747-8 do Qatar tặng – cụ thể là việc nó được nâng cấp vội vàng và thiếu khả năng phòng thủ chống tên lửa tiên tiến – New York Times thực chất đã trao một lộ trình chiến thuật cho các đối thủ nước ngoài.
 
- Gây nguy hiểm đến tính mạng thông qua rò rỉ thông tin: Họ nhấn mạnh rằng các chi tiết tình báo bị rò rỉ do New York Times chia sẻ là "rất nhạy cảm và khó có được". Epoch Times khẳng định rằng việc phát tán những chi tiết này đã làm suy yếu các biện pháp bảo vệ tích cực của Cơ quan Mật vụ trong một ma trận đe dọa quốc tế đang diễn ra, đầy rủi ro liên quan đến các lực lượng ủy nhiệm của Iran.
 
- Trong khi các phương tiện truyền thông chính thống tập trung vào tự do báo chí sau khi Bộ Tư pháp ban hành trát triệu tập của bồi thẩm đoàn đối với các nhà báo của tờ New York Times, tờ Epoch Times lại coi phản ứng mạnh mẽ của Bộ Tư pháp là một hành động cần thiết. Họ nhấn mạnh rằng chính phủ có nhiệm vụ tối cao là đảm bảo rằng những cá nhân được giao phó những bí mật tối mật của quốc gia không tiết lộ chúng một cách bất hợp pháp cho giới truyền thông.

NVV 12/8/2026