2026-10-28
Ông Trump phản hồi sau báo cáo gây chấn động về tranh chấp hai người tên Dan Sullivan ở Alaska.
(Andrew Stanton, Newsweek, 28/10/2026)
Cuộc đua vào Thượng viện Alaska đang bị xáo trộn bởi một cuộc điều tra mới của tờ New York Times, trong đó đưa tin rằng các nhà hoạt động của đảng Dân chủ bị cáo buộc tham gia tuyển mộ một ứng cử viên có cùng tên với Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Dan Sullivan, khi đảng Cộng hòa cáo buộc đây là một nỗ lực nhằm gây nhầm lẫn tại hòm phiếu trong cuộc tranh cử đầy cạnh tranh này.
Cuộc đua này đã trở thành một trong những cuộc bầu cử được theo dõi sát sao nhất trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026, và là một trong số ít những cuộc đua gay cấn có thể quyết định cán cân quyền lực tại Thượng viện. Ông Sullivan đang phải đối mặt với sự thách thức từ cựu Hạ nghị sĩ Mary Peltola, một đảng viên Dân chủ. Nhưng hai cái tên khác, một trong số đó đã bị Bộ Tư pháp xem xét kỹ lưỡng, cũng có tên trong danh sách ứng cử viên do hệ thống bầu cử đặc thù của Alaska.
Alaska sử dụng hệ thống bầu cử theo thứ tự ưu tiên, trong đó tất cả các ứng cử viên đều xuất hiện trên một lá phiếu duy nhất trong vòng bầu cử sơ bộ, và bốn người nhận được nhiều sự ủng hộ nhất sẽ tiến vào vòng bầu cử chính thức. Trong trường hợp này, Peltola và Sullivan sẽ cùng tranh cử với hai ứng cử viên đảng Cộng hòa khác là Gerald Heikes và Daniel J. Sullivan.
Nếu không có ứng cử viên nào nhận được đa số tuyệt đối, ứng cử viên có số phiếu thấp nhất sẽ bị loại, và số phiếu của họ sẽ được phân bổ cho lựa chọn thứ hai. Quá trình này sẽ lặp lại nếu, một lần nữa, không có ứng cử viên nào đạt được hơn 50%.
Đảng Cộng hòa đã tìm cách loại bỏ Daniel J. Sullivan khỏi danh sách ứng cử viên, cáo buộc rằng việc ông ra tranh cử nhằm mục đích gây nhầm lẫn cho cử tri và tăng cơ hội thắng cử cho Peltola. Một báo cáo mới từ tờ Times cho thấy các nhà hoạt động của đảng Dân chủ được cho là đã tham gia vào việc chiêu mộ Daniel J. Sullivan.
Báo cáo này được đưa ra trong bối cảnh Bộ Tư pháp (DOJ) đang kiện Alaska về tư cách ứng cử viên của Daniel J. Sullivan.
* Tờ New York Times đã phát hiện ra điều gì?
Tờ Times — dẫn lời các cuộc phỏng vấn, tin nhắn và tài liệu được chuẩn bị cho một vụ kiện tiềm năng — đưa tin rằng nhóm của Peltola được cho là đã hợp tác với những người đang cố gắng chiêu mộ Daniel J. Sullivan và những người có thể gây cản trở khác. Nỗ lực này được cho là có liên quan đến các luật sư chiến dịch của Peltola và các trợ lý tại Ủy ban Chiến dịch Thượng nghị sĩ Dân chủ, cả hai đều đã phủ nhận mọi sự liên quan.
Nỗ lực được cho là bắt đầu vào năm 2025, khi các trợ lý của đảng Dân chủ được yêu cầu lập danh sách những người tên Dan Sullivan sống ở Alaska, trong đó có cả ứng cử viên đảng Cộng hòa sau này, theo tờ Times. Daniel J. Sullivan, người không ưa Tổng thống Donald Trump, đã bày tỏ sự quan tâm đến việc tranh cử để giúp đỡ Peltola, và cuối cùng đã nộp hồ sơ vào tháng 5 năm 2026.
Việc ông ra tranh cử nhanh chóng vấp phải sự chỉ trích từ các thành viên đảng Cộng hòa, những người đã dẫn đầu một nỗ lực bất thành nhằm loại ông khỏi danh sách ứng cử viên.
Bài báo dựa một phần vào lời khai của Elisa Rios, cựu quản lý chiến dịch tranh cử của Peltola. Tờ Times đưa tin rằng Rios đã nói với tờ báo rằng bà muốn rút lại những tuyên bố trước đó của mình, và tờ báo cũng cho biết thêm rằng các cuộc phỏng vấn của bà "phù hợp" với các thông tin khác.
Việc một trong hai đảng chính trị ủng hộ các ứng cử viên có thể gây bất lợi cho đối thủ của họ không phải là điều hiếm gặp. Đầu chu kỳ bầu cử này, tờ Anchorage Daily News đưa tin rằng các nhóm bảo thủ đã chi tiền để ủng hộ Richard Grayson, một ứng cử viên của Đảng Xanh tranh cử vào Thượng viện "cho vui". Tại Ohio, một cuộc đua vào Thượng viện quan trọng khác, một nhóm liên kết với Đảng Cộng hòa được cho là đã gửi thư quảng bá cho một ứng cử viên theo chủ nghĩa xã hội.
Richard Briffault, giáo sư luật tại Đại học Columbia, nói với Newsweek rằng báo cáo này "không có bất kỳ cơ sở nào cho sự can thiệp của chính phủ liên bang."
“Đây vẫn là vấn đề do chính quyền tiểu bang quyết định về cách thức tổ chức bầu cử,” ông nói. “Tôi có thể hình dung điều này sẽ có tác động chính trị đến quyết định của cử tri, nhưng nó không nên ảnh hưởng đến cách thức tiểu bang điều hành cuộc bầu cử.”
* Các chiến dịch đang nói gì?
Người phát ngôn của Ủy ban vận động tranh cử Thượng nghị sĩ Dân chủ (Democratic Senatorial Campaign Committee - DSCC) đã phủ nhận mọi sự liên quan trong một tuyên bố gửi tới Newsweek.
Người phát ngôn của DSCC cho biết: “DSCC không liên quan gì đến Dan J. Sullivan. Đảng Cộng hòa có lịch sử lâu dài trong việc tuyển mộ và hỗ trợ các ứng cử viên nhằm thúc đẩy chiến dịch tranh cử của chính họ – bao gồm cả việc tuyển mộ một tù nhân có địa chỉ ở New York để tranh cử chống lại Mary Peltola và chi gần nửa triệu đô la để đảm bảo một vị trí trên lá phiếu ở Alaska cho một cư dân Arizona trong cuộc đua vào Thượng viện chu kỳ này.”
Nate Adams, người phát ngôn của Thượng nghị sĩ Sullivan, nói với Newsweek rằng người dân Alaska "xứng đáng được biết sự thật", đồng thời cáo buộc Peltola và đảng Dân chủ đang cố gắng "tuyển chọn ứng cử viên để cố tình lừa dối và gây nhầm lẫn cho cử tri".
“Mary Peltola và chiến dịch tranh cử của bà đã dành nhiều tháng để đánh lừa người dân Alaska, phủ nhận âm mưu mà họ đã thực hiện từ lâu. Chúng tôi luôn biết đây là một nỗ lực có chủ đích nhằm lừa dối người dân Alaska, và Mary Peltola hy vọng rằng điều đó sẽ được che đậy cho đến sau cuộc bầu cử,” ông nói.
Chiến dịch tranh cử của Peltola nói với Newsweek rằng, “Chiến dịch Alaskans for Mary không liên quan gì đến chiến dịch tranh cử của Sullivan. Giống như Mary, chiến dịch của chúng tôi tập trung vào việc giảm chi phí và sửa chữa hệ thống gian lận ở Washington DC.”
Tạp chí Newsweek cũng đã liên hệ với chiến dịch tranh cử của Daniel J. Sullivan qua email để xin bình luận.
Chiến dịch tranh cử của Peltola nói với tờ Times rằng họ "không liên quan gì đến chiến dịch tranh cử của Sullivan và không tuyển mộ bất kỳ ứng cử viên nào vào cuộc đua."
* Ông Trump kêu gọi "trừng phạt"
Ông Trump đã phản hồi lại bản báo cáo trong một bài đăng trên Truth Social chiều thứ Tư, cáo buộc đảng Dân chủ đang cố gắng "gian lận, gây nhầm lẫn và làm mờ cuộc bầu cử". Ông cũng nói rằng đảng Dân chủ đã đưa ra "những tuyên bố sai sự thật" "dưới lời thề tại Tòa án Liên bang".
“Do đó, họ đã khai man và phải chịu những hậu quả rất nghiêm trọng. Mary Peltola phải gánh chịu hậu quả pháp lý và chính trị cho những gì bà ta đã làm”, Trump viết.
* Tại sao Bộ Tư pháp lại kiện Alaska?
Vụ kiện của Bộ Tư pháp Hoa Kỳ chống lại các quan chức bầu cử Alaska tập trung vào tư cách ứng cử viên của Daniel J. Sullivan.
Bộ Tư pháp Hoa Kỳ (DOJ) cho biết "mục đích duy nhất" của việc ông Daniel J. Sullivan ra tranh cử là "để mang lại lợi ích cho chiến dịch tranh cử của ông Peltola bằng cách giảm số phiếu bầu cho Thượng nghị sĩ Sullivan", DOJ viết trong đơn kiện.
Vụ kiện nhằm mục đích ngăn chặn việc chứng nhận kết quả bầu cử Thượng viện Alaska nếu đương nhiệm không thắng cử và nếu ông ta lẽ ra đã thắng cử "nếu tất cả các phiếu bầu cho Dan J. Sullivan được chuyển sang cho Thượng nghị sĩ Sullivan và quy trình bầu cử theo thứ tự ưu tiên của Alaska diễn ra đúng như vậy".
Việc này cũng đòi hỏi phải điều tra xem những cử tri Alaska đã bỏ phiếu cho Daniel J. Sullivan có ý định bỏ phiếu cho người đương nhiệm hay không, và cho phép tiến hành các thủ tục tiếp theo để xác định kết quả bầu cử sẽ như thế nào nếu không có sự nhầm lẫn được cho là đã xảy ra.
Hôm thứ Hai, Thẩm phán Tòa án Quận Hoa Kỳ Sharon L. Gleason đã áp đặt một lịch trình khẩn cấp trong vụ kiện của chính phủ, đồng ý xem xét nhanh chóng yêu cầu can thiệp của chiến dịch tranh cử của Peltola vào vụ án. Các nhóm khác như Liên đoàn Phụ nữ Cử tri Alaska và Common Cause (League of Women Voters of Alaska and Common Cause) cũng đã đệ đơn tham gia vào kiến nghị đẩy nhanh tiến độ.
Hôm thứ Sáu, ông Trump nói với các phóng viên rằng ông đã yêu cầu Bộ Tư pháp kiện Alaska về cuộc đua vào Thượng viện.
"Vậy là, đảng Dân chủ đề cử một người, tôi nghĩ là ông ta chưa bao giờ đi bầu cử trước đây, vậy mà đột nhiên ông ta lại quyết định tranh cử vào Thượng viện," Trump nói. "Daniel J. là kẻ giả mạo và ông ta muốn đổi chữ cái đầu tên đệm của mình thành "S," và ông ta nói rằng việc này không liên quan gì đến chính trị."
Các quan chức bầu cử Alaska cho biết họ đã "thiết kế lá phiếu để phân biệt" giữa hai người tên Sullivan "càng rõ ràng càng tốt", bằng cách ghi rõ chữ cái đầu tên của họ, chữ "Jr." để phân biệt người thách thức, cũng như ghi chú về đảng phái chính trị và vị thế đương nhiệm của thượng nghị sĩ.
“Hoa Kỳ không có thẩm quyền pháp lý nào đối với việc các ứng cử viên giành được vị trí trên lá phiếu trong các cuộc bầu cử cấp tiểu bang; chỉ có điều khoản về tiêu chuẩn ứng cử trong hiến pháp liên bang mới giới hạn các quy định của tiểu bang. Và Hoa Kỳ cũng không có lợi ích nào được pháp luật công nhận trong việc đảm bảo một kết quả bầu cử cụ thể,” hội đồng bầu cử viết trong một văn bản đệ trình.
* Cuộc đua vào Thượng viện Alaska: Kết quả thăm dò mới nhất
Vụ kiện pháp lý này diễn ra tại một trong những khu vực tranh cử Thượng viện gay cấn nhất, khi các cuộc thăm dò cho thấy cuộc đua ở tiểu bang này rất sít sao. Kết quả tổng hợp các cuộc thăm dò của RealClearPolitics cho thấy Peltola dẫn trước trung bình 1,2 điểm vào thứ Tư, chưa đầy một tuần trước Ngày bầu cử.
Cuộc thăm dò mới nhất của Data for Progress cho thấy Peltola dẫn trước 2 điểm trong vòng cuối cùng của hệ thống bầu cử xếp hạng ưu tiên, với tỷ lệ 51% so với 49%, trong số 675 cử tri tiềm năng tham gia từ ngày 8 đến 16 tháng 10. Sai số của cuộc thăm dò là cộng hoặc trừ 4 điểm phần trăm.
Peltola cũng dẫn trước 2 điểm trong cuộc thăm dò của InsiderAdvantage, với tỷ lệ 50% so với 48%. Cuộc thăm dò này khảo sát 1.200 cử tri tiềm năng từ ngày 9 đến 10 tháng 10 và có sai số cộng hoặc trừ 2,83 điểm phần trăm.
Tuy nhiên, một cuộc thăm dò của tờ The New York Times và Đại học Siena cho thấy Peltola dẫn trước 7 điểm, với tỷ lệ 50% so với 43%, trong số 504 cử tri tiềm năng được tiến hành từ ngày 24 tháng 9 đến ngày 1 tháng 10. Sai số của cuộc thăm dò là cộng hoặc trừ 5,1 điểm phần trăm.
Đáng chú ý, Alaska là một tiểu bang rộng lớn, nhiều vùng nông thôn, nơi việc thăm dò ý kiến gặp nhiều khó khăn, nhưng tiểu bang này lại có xu hướng độc lập mặc dù nghiêng về đảng Cộng hòa. Ví dụ, Thượng viện tiểu bang có đa số thành viên là đảng viên Dân chủ và các đảng viên Cộng hòa ôn hòa.
Nhìn chung, tỷ lệ ủng hộ đảng Cộng hòa tại tiểu bang này cũng đã giảm dần trong vài thập kỷ qua.
Ông Trump đã giành chiến thắng ở Alaska với cách biệt 13 điểm vào năm 2024, 10 điểm vào năm 2020 và 15 điểm vào năm 2016. Đảng Cộng hòa cũng đã thắng ở Alaska với cách biệt 14 điểm vào năm 2012, gần 22 điểm vào năm 2008, 26 điểm vào năm 2004 và 31 điểm vào năm 2000.
https://www.newsweek.com/alaskas-two-dan-sullivans-controversy-just-got-more-complicated-12631913