2025-12-09
Châu Âu đang phản bội Ukraine bằng cách giả vờ rằng họ vẫn có thể giành chiến thắng.
(Daniel DePetris, The Telegraph, 9/12/2025)
Những báo cáo gần đây về các cuộc đàm phán do Mỹ bảo trợ nhằm đạt được thỏa thuận hòa bình giữa Ukraine và Nga gợi lên cảm giác bất an đã từng thấy. Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner, con rể của Donald Trump, đã có cuộc gặp với Vladimir Putin tại Moscow trong gần năm tiếng đồng hồ tuần trước, sau đó người Mỹ đưa ra những lời lẽ lạc quan nhưng không đạt được tiến triển thực sự nào. Sau đó, cả hai đã nói chuyện với một phái đoàn cấp cao của Ukraine tại Miami vào cuối tuần – một lần nữa lại có những lời hứa hẹn về tiến triển, mặc dù không vấn đề nào được giải quyết.
Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã kêu gọi châu Âu đóng vai trò đối trọng với Trump, hy vọng rằng sự phản đối mạnh mẽ từ châu Âu sẽ buộc Washington phải sửa đổi thêm kế hoạch do Mỹ hậu thuẫn. Cuộc gặp gần đây nhất của Zelensky với các nhà lãnh đạo Anh, Đức và Pháp diễn ra trong không khí thân thiện và những lời hứa về sự đoàn kết thường thấy. Ông rời London với lời nhấn mạnh rằng các nhà lãnh đạo châu Âu hoàn toàn ủng hộ Ukraine. Vào thời điểm tổng thống Ukraine đang trên đường đến một loạt cuộc họp khác với các quan chức cấp cao của EU, những thỏa hiệp về lãnh thổ lại bị ông Zelensky bác bỏ thẳng thừng. Ông nói: “Theo luật pháp của chúng tôi, theo luật pháp quốc tế – và theo luật đạo đức – chúng tôi không có quyền nhượng bộ bất cứ điều gì. Đó là điều chúng tôi đang đấu tranh cho.”
Có lẽ điều này phần nào giải thích cho sự can thiệp giận dữ mới nhất của Trump. Trong một cuộc phỏng vấn với Politico, ông lên án châu Âu là “suy tàn”, các nhà lãnh đạo của nó là “yếu đuối”, và lặp lại những lời chỉ trích trước đây của ông đối với Ukraine vì không tổ chức bầu cử. Nếu có một điểm nhất quán trong 11 tháng đầu tiên của Trump về vấn đề Ukraine – và hãy thành thật mà nói, không có nhiều – đó là khuynh hướng phản ứng gay gắt bất cứ khi nào ông tin rằng một bên nào đó đang cản trở sáng kiến hòa bình của mình. Hãy nhìn vào sự xuất hiện tai tiếng của Zelensky tại Phòng Bầu dục vào tháng Hai. Trump dường như lại đang bực mình với Zelensky, đổ lỗi cho ông ta vào cuối tuần vì không đọc kế hoạch của Mỹ.
Tóm lại, bất chấp mọi sự thương lượng và đàm phán, lập trường của các nhân vật chính vẫn không thực sự thay đổi. Tổng thống Nga Vladimir Putin vẫn sẽ không chấp nhận bất cứ điều gì ngoài việc Ukraine thất bại ở phía đông, và nhà lãnh đạo Nga đã tuyên bố rằng Kyiv có thể nhượng bộ trước các yêu sách lãnh thổ của Nga theo cách dễ dàng hoặc cách khó khăn. Zelensky cũng quyết tâm giữ nguyên lập trường hiện tại của Ukraine và bác bỏ các nhượng bộ lãnh thổ. Ở giữa là Trump, người đã dao động giữa việc gia tăng áp lực lên Zelensky và tăng cường các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với Nga.
Trong một diễn biến quen thuộc khác, Zelensky đã nói rằng ông sẵn sàng trình bày chi tiết về một thỏa thuận hòa bình khác với Nga. Nhưng ngay cả khi cốt truyện không thay đổi, thì chiến tuyến thực tế đã thay đổi – một điểm mà Trump cũng đã nhận thấy rõ.
Ngay cả những người ủng hộ Ukraine kiên định nhất cũng phải thừa nhận rằng cuộc chiến đang ở thời điểm then chốt và không có lợi cho Kyiv. Quân đội Nga vẫn đang tấn công ở nhiều điểm trên chiến tuyến và hiện đang kiểm soát phần lớn Pokrovsk, thị trấn đường sắt mà Moscow đã cố gắng chiếm giữ trong một năm rưỡi qua. Bất chấp số thương vong khủng khiếp của quân đội Nga, người ta vẫn tin rằng Putin đang đạt được mục tiêu tuyển quân bằng cách chi tiền cho những người Nga không còn gì để mất. Nhiều thanh niên Nga tham gia chiến tranh để xóa bỏ tiền án tiền sự hoặc trả bớt nợ.
Mặc dù quân đội Ukraine chắc chắn đã chiến đấu tốt hơn nhiều so với dự đoán của nhiều chuyên gia khi cuộc xung đột bắt đầu, nhưng sẽ không có gì đáng ngạc nhiên nếu quân đội của họ ngày càng khó khăn hơn trong việc ngăn chặn cuộc tấn công của Nga. Xét cho cùng, người Nga có nhiều hơn về mọi mặt. Và người đứng đầu hệ thống chính trị Nga lại quá tự tin vào tài năng địa chính trị của mình đến nỗi người ta tự hỏi liệu có điều gì có thể thuyết phục ông ta từ bỏ con đường hiện tại hay không.
Các nhà lãnh đạo châu Âu thường xuyên tuyên bố rằng không gì khác ngoài một “hòa bình công bằng” cho Ukraine là có thể chấp nhận được. Về lý thuyết, điều đó nghe có vẻ tuyệt vời. Nhưng liệu một “hòa bình công bằng” như vậy còn khả thi nữa không, sau gần bốn năm, hàng trăm nghìn người chết và hàng trăm tỷ đô la thiệt hại về kinh tế? Phần lãng mạn vô vọng trong tôi nói có; phần thực tế lạnh lùng trong tôi nói không.
Vì vậy, Trump dường như đúng. Trong cuộc phỏng vấn với Politico, ông cảnh báo rằng Kyiv nên chấp nhận thỏa thuận hòa bình của ông vì người Ukraine đang thua cuộc. “Tôi dành sự tin tưởng to lớn cho người dân Ukraine và quân đội Ukraine về lòng dũng cảm, tinh thần chiến đấu và tất cả những điều đó,” ông nói. “Nhưng bạn biết đấy, đến một lúc nào đó, kẻ mạnh sẽ thắng (size will win), nói chung là vậy.”
Bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào chấm dứt chiến tranh cũng sẽ bao gồm những điều khoản khủng khiếp đối với Ukraine, bao gồm cả vấn đề lãnh thổ, liên minh địa chính trị của Ukraine và có thể cả chính sách đối ngoại của nước này. Đó sẽ là một điều khó chấp nhận. Trừ khi người châu Âu thực sự sẵn sàng làm "bất cứ điều gì cần thiết" để đạt được một "nền hòa bình công bằng" cho Ukraine (và có rất ít bằng chứng cho thấy họ đang làm điều đó), có lẽ họ nên bắt đầu thừa nhận điều đó.
https://www.telegraph.co.uk/us/comment/2025/12/09/europe-betraying-ukraine-pretending-can-still-win/
NVV dịch