2025-12-23
5 bước ngoặt giải thích cuộc nội chiến của MAGA
(Zachary Basu, Axio, 23/12/2025)
Trong gần một thập kỷ, MAGA và Donald Trump là đồng nghĩa.
Ngày nay, những cuộc đấu tranh quan trọng nhất của phong trào đang diễn ra ngoài tầm kiểm soát của vị tổng thống có nhiệm kỳ giới hạn - tạo điều kiện cho các phe phái đối địch định hình MAGA theo hình ảnh của riêng họ.
MAGA bước vào năm nay với vẻ bất khả chiến bại, tận hưởng chiến thắng của Trump và đoàn kết trong lời hứa về một "Thời đại hoàng kim" mới. Nhưng năm 2025 kết thúc với cuộc chiến sinh tử về tương lai của chủ nghĩa bảo thủ.
Năm khoảnh khắc trong năm qua giúp giải thích cách MAGA đi đến tình trạng này.
1. Văn hóa "tầm thường" của Mỹ: Dấu hiệu rắc rối rõ ràng đầu tiên xuất hiện vào Giáng sinh năm ngoái, khi cuộc tranh luận về thị thực H-1B dành cho lao động có tay nghề cao đã đối đầu giữa phe "Nước Mỹ trên hết" với Elon Musk và các đồng minh mới của Trump ở Thung lũng Silicon.
- Cố vấn của DOGE, Vivek Ramaswamy, đã bị chỉ trích trên mạng sau khi lập luận rằng văn hóa Mỹ đã "tôn vinh sự tầm thường hơn là sự xuất sắc", và rằng Mỹ cần tuyển dụng nhân tài hàng đầu toàn cầu để duy trì khả năng cạnh tranh.
- Cuộc đụng độ giữa kỹ nghệ và MAGA - vốn có làn sóng phân biệt chủng tộc chống người Ấn Độ - đánh dấu phát súng mở màn trong một cuộc xung đột rộng lớn hơn về việc liệu "Nước Mỹ trên hết" nên được định nghĩa nhiều hơn bằng chủ nghĩa dân túy kinh tế hay văn hóa.
2. Mỹ ném bom Iran: Sự chia rẽ sâu sắc nhất về chính sách đối ngoại của MAGA bùng phát vào tháng Sáu, khi Mỹ cùng Israel ném bom các cơ sở hạt nhân của Iran.
- Các cuộc tấn công đã chia rẽ MAGA giữa các phe ủng hộ Israel, những người hoan nghênh sự thể hiện sức mạnh của Trump, và những người theo chủ nghĩa biệt lập - do Tucker Carlson dẫn đầu - những người cảnh báo rằng Mỹ đang bị kéo vào một cuộc chiến khác ở Trung Đông.
- Mặc dù cuộc xung đột chỉ kéo dài 12 ngày, sự can thiệp của Trump - cùng với sự tàn bạo của cuộc chiến ở Gaza - đã thúc đẩy sự gia tăng của những luận điệu chống Israel và bài Do Thái một cách rõ ràng trong một bộ phận của phong trào MAGA.
3. Hồ sơ Epstein: Bộ Tư pháp đã gây ra phản ứng dữ dội kéo dài nhiều tháng khi công bố một bản ghi nhớ vào tháng 7, kết luận rằng kẻ buôn bán tình dục khét tiếng Jeffrey Epstein đã tự sát trong tù và không có "danh sách khách hàng".
- Những nỗ lực lặp đi lặp lại của Trump nhằm bỏ qua vụ Epstein đã phá vỡ những kỳ vọng - được nuôi dưỡng trong nhiều năm bởi những người có ảnh hưởng trong MAGA - rằng ông sẽ vạch trần một mạng lưới tham nhũng và ấu dâm bí mật của giới thượng lưu.
- Quốc hội cuối cùng đã yêu cầu công bố hồ sơ Epstein - bất chấp chiến dịch gây áp lực mạnh mẽ của Trump, đỉnh điểm là sự từ chức gây sốc của dân biểu Marjorie Taylor Greene (Đảng Cộng hòa, Georgia).
4. Vụ ám sát Charlie Kirk: Vụ giết người sáng lập Turning Point USA vào tháng 9 đã làm chấn động cả nước và loại bỏ người quản lý liên minh hiệu quả nhất của MAGA vào thời điểm quan trọng.
- Trong nhiều năm, Kirk đã đóng vai trò là cầu nối hiếm hoi giữa các phe phái - tạo ra một sân khấu chung cho những người bảo thủ truyền thống, những người theo chủ nghĩa dân túy cứng rắn và những nhân vật ngoài lề, đồng thời giữ cho các tranh chấp được kiểm soát ở mức độ lớn.
- Các thuyết âm mưu từ Candace Owens - bao gồm cả những tuyên bố rằng Israel đóng vai trò trong vụ ám sát Kirk và nhân viên của Turning Point đã tham gia vào việc che đậy - đã châm ngòi cho những mối thù cá nhân và độc hại mới.
5. Tucker Carlson phỏng vấn Nick Fuentes: Sự rạn nứt bùng nổ nhất trong năm xảy ra vào tháng 11, khi Carlson dành một nền tảng thân thiện, không phê phán cho Fuentes - một người theo chủ nghĩa dân tộc da trắng và phủ nhận Holocaust.
- Fuentes, 27 tuổi, vốn đã nổi tiếng nhanh chóng, đặc biệt là trong giới trẻ, nhưng cuộc phỏng vấn của Carlson đã đưa anh ta trở thành trung tâm của cuộc tranh luận của MAGA về Israel, chủ nghĩa bài Do Thái và chủ nghĩa cực đoan.
Hậu quả vẫn tiếp diễn một tháng sau đó: Hơn một chục quan chức cấp cao đã rời Quỹ Heritage để đến viện nghiên cứu của cựu Phó Tổng thống Mike Pence sau khi Chủ tịch Heritage Kevin Roberts bảo vệ Carlson.
Hậu quả của sự tan rã kéo dài cả năm này đã được thể hiện rõ nét tại sự kiện "AmericaFest" thường niên của Turning Point vào cuối tuần trước, nơi những người có ảnh hưởng nhất trong giới truyền thông MAGA đã trao đổi những lời công kích gay gắt trước đám đông 30.000 người.
Phó Tổng thống Vance đã sử dụng bài phát biểu quan trọng của mình để kêu gọi sự kiềm chế và đoàn kết - lập luận rằng "chúng ta có nhiều việc quan trọng hơn phải làm hơn là loại bỏ lẫn nhau." "Tổng thống Trump đã không xây dựng được liên minh chính trị vĩ đại nhất bằng cách bắt những người ủng hộ mình phải trải qua những bài kiểm tra sự thuần khiết vô tận và tự hủy hoại bản thân," Vance nói, nhưng không trực tiếp đề cập đến các cuộc tranh chấp hay các phe phái đối địch.
Điều đáng chú ý: Vance đã dẫn đầu cuộc thăm dò ý kiến không chính thức tại AmFest về ứng cử viên tổng thống của đảng Cộng hòa năm 2028, giành được 84% số phiếu và sự ủng hộ hoàn toàn của tổ chức Turning Point. Tuy nhiên, khả năng của ông trong vai trò là một lực lượng đoàn kết vẫn chưa được kiểm chứng.
Những người bảo thủ ủng hộ Israel coi việc Vance từ chối vạch ra ranh giới là ngầm ủng hộ phe cánh của Carlson. Thượng nghị sĩ Ted Cruz (đảng Cộng hòa, bang Texas), một người chỉ trích quan điểm chính sách đối ngoại của Vance, đang cân nhắc tranh cử tổng thống năm 2028.
Trong khi đó, những người ủng hộ Fuentes lại coi Vance là không hợp pháp vì cuộc hôn nhân khác chủng tộc và mối quan hệ với các tập đoàn công nghệ lớn. Phe cực hữu này hoạt động mạnh mẽ trên mạng, nhưng thiếu sự ủng hộ từ các thể chế hoặc bộ máy bầu cử để định hình tương lai của phong trào MAGA sau thời Trump.
Tóm lại: Thay vì thu hẹp những chia rẽ trong phong trào MAGA, AmericaFest đã cho thấy phong trào này đã trở nên chia rẽ như thế nào – và cả hai phe đều không có mấy thiện chí thỏa hiệp.
https://www.axios.com/2025/12/23/maga-civil-war-trump-vance-turning-point
NVV dịch