2026-08-10  

AOC không thể thoát khỏi “Woke 1”

(Michael Baharaeen, Unherd, 1/8/2026)

Hôm qua, nữ nghị sĩ Alexandria Ocasio-Cortez đã xuất hiện trên chương trình This Week của đài ABC với Jonathan Karl. Trong cuộc thảo luận, Karl đã hỏi bà về những bình luận cũ của ứng cử viên thống đốc bang Wisconsin, Francesca Hong, bao gồm cả việc cho rằng Lễ Tạ ơn nên bị hủy bỏ. Sau khi ban đầu né tránh câu hỏi, AOC lập luận rằng Hong đã "thay đổi" quan điểm đó. Sau đó, bà nói thêm, vừa cười vừa nói: "Tôi có một ủy viên hội đồng thành phố địa phương có câu nói thế này: 'Phong trào Thức tỉnh 1 thật điên rồ.'"

Những bình luận của Ocasio-Cortez phản ánh một sự thay đổi mới trong quan điểm của nhiều đảng viên Dân chủ hiện nay: xấu hổ về những gì mà giờ đây được nhiều người coi là những hành động thái quá rõ ràng của thời kỳ đó, họ cho rằng tốt nhất là chỉ nên cười nhạo sự ngớ ngẩn của những việc đã xảy ra và phủi tay khỏi vấn đề. Vấn đề, như nhiều người đã chỉ ra khi trả lời về những bình luận của bà, là giai đoạn đó đã gây ra những hậu quả nghiêm trọng, sâu rộng, và nhiều người ủng hộ chúng chưa bao giờ thực sự nhìn nhận thấu đáo lý do tại sao chúng lại tồi tệ đến vậy.

Mặc dù năm 2020 từng có thời điểm tưởng chừng như nước Mỹ sắp có những cuộc đối thoại cần thiết của quốc gia từ lâu về các chủ đề như chiến thuật của cảnh sát và bất bình đẳng chủng tộc, nhưng sự lạm dụng quyền lực của các nhà hoạt động và cảm giác hoảng loạn về đạo đức từ nhiều người ủng hộ — bao gồm cả các đảng viên Dân chủ quốc gia như Ocasio-Cortez — đã dẫn đến những thay đổi sâu rộng hơn nhiều. Họ bắt đầu đàn áp bất cứ ai cản đường họ, hoặc những người mà họ cho là đã phạm phải sai phạm đạo đức không thể tha thứ.

Vào khoảng mùa hè năm 2020, khi phong trào "Thức tỉnh vĩ đại" đạt đến đỉnh điểm, các đám đông trên mạng xã hội bắt đầu săn lùng những kẻ bất đồng và thành công trong việc gây áp lực buộc các nhà tuyển dụng phải sa thải họ. Một số ví dụ về những người bị nhắm mục tiêu bao gồm chuyên gia dữ liệu của đảng Dân chủ David Shor, nhà kinh tế học da đen của Harvard Roland Fryer, phóng viên đưa tin về Covid của tờ New York Times Donald McNeil Jr, phóng viên Alexi McCammond, nhà báo chuyên mục ẩm thực Alison Roman và Gina Carano. Rồi còn có những người Mỹ bình thường vô tình trở thành nạn nhân của các đám đông, chẳng hạn như chủ cửa hàng tạp hóa Địa Trung Hải ở Minneapolis, một công nhân điện từ San Diego, một nữ hoạt náo viên trường trung học ở Virginia và hàng loạt giáo sư đại học.

Nhưng không chỉ văn hóa bị ảnh hưởng bởi những thay đổi mạnh mẽ này. Nhiều người trong chính Đảng Dân chủ, bao gồm cả Ocasio-Cortez, bắt đầu ủng hộ các chính sách và ý tưởng cực đoan, thường là theo yêu cầu của các nhà hoạt động, mà ngay cả vào thời điểm đó cũng đã đi ngược lại với đa số người Mỹ. Điều này bao gồm ủng hộ biên giới mở, cắt giảm ngân sách cảnh sát, bồi thường cho chế độ nô lệ, cho phép những người phạm tội bị kết án được bỏ phiếu từ trong tù, và phân biệt đối xử dựa trên chủng tộc. Ngay cả ngày nay, bộ máy chính thức của đảng vẫn bám vào các nghi lễ như tuyên bố thừa nhận chủ quyền đất đai.

Đây chỉ là một vài ví dụ từ thời kỳ đó: còn rất, rất, rất nhiều điều khác nữa. Cuộc sống của người Mỹ đã thay đổi không thể đảo ngược do tất cả những điều này, và có bằng chứng cho thấy phản ứng dữ dội đối với nó đã góp phần vào sự trở lại và chiến thắng của Donald Trump vào năm 2024. Điều này đặt ra câu hỏi: liệu AOC có còn nhớ những điều mà cô ấy đang coi nhẹ như một thời kỳ "điên rồ" hay không?

Hầu hết các đảng viên Dân chủ đều muốn quên đi thời kỳ đó, nhưng điều đó sẽ khó thực hiện nếu không có một sự đánh giá đúng đắn. Việc Ocasio-Cortez và những người khác thừa nhận rằng đã có những hành động vượt quá giới hạn trong thời gian đó là điều tốt, nhưng nếu họ muốn lấy lại lòng tin của những cử tri đã xa lánh phe tả, họ nên đưa ra những câu trả lời rõ ràng hơn. Cụ thể, họ nghĩ điều gì là "điên rồ"? Có phải chỉ đơn giản là, như Ocasio-Cortez gợi ý trong cuộc phỏng vấn, những lời lẽ thiếu suy nghĩ? Hay thực sự có vấn đề với những ý tưởng được đề xuất? Hơn nữa, tại sao, khi rất nhiều người phản đối những ý tưởng này vào thời điểm đó, bà và những người theo chủ nghĩa tiến bộ khác lại dễ bị ảnh hưởng bởi chúng? Điều đó có thể hiện sự thiếu sáng suốt trong phán đoán?

Nếu không đưa ra câu trả lời cho những câu hỏi này, vẫn chưa rõ liệu Ocasio-Cortez, người có thể đang nhắm đến cuộc tranh cử tổng thống năm 2028, có thực sự hiểu được điều gì khiến mọi người bức xúc đến vậy hay không. Nếu không có một sự nhìn nhận thẳng thắn, bà có nguy cơ đi theo vết xe đổ của ứng cử viên tiền nhiệm của đảng Dân chủ, Kamala Harris, người đã cố gắng nhưng thất bại trong việc gạt bỏ những quan điểm gây tranh cãi trong quá khứ, mà không bao giờ giải thích đầy đủ lý do tại sao bà lại đưa ra những quan điểm đó ngay từ đầu. Các ứng cử viên tổng thống tương lai nên đưa ra cho cử tri nhiều hơn là chỉ những câu nói kiểu "haha, thật điên rồ, phải không các bạn?".

https://unherd.com/newsroom/aoc-cant-escape-woke/?edition=us
 

NVV