2026-03-27
Súng đạn tràn lan trên đường phố Iran khi Mỹ và Israel tăng cường các cuộc tấn công kéo dài một tháng trên khắp Iran.
(Maziar Motamedi, Aljazeera, 27/3/2026)
Lực lượng nhà nước được trang bị vũ khí hạng nặng tiếp tục kiểm soát các đường phố ở Iran, bất chấp việc Hoa Kỳ và Israel tiến hành thêm các cuộc tấn công và chuẩn bị cho một cuộc tấn công trên bộ tiềm tàng, khi cuộc chiến kéo dài gần một tháng mà chưa có dấu hiệu kết thúc rõ ràng.
Các trạm kiểm soát, rào chắn và tuần tra, một số do lực lượng đeo mặt nạ trang bị súng trường tấn công và súng máy gắn trên xe bán tải điều khiển, đã trở thành cảnh tượng thường thấy ở Tehran.
Nhiều trạm kiểm soát, do lực lượng bán quân sự Basij thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), cảnh sát hoặc lực lượng mặc thường phục điều hành, đã trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái gây chết người trong hai tuần qua. Do đó, chúng thường xuyên di chuyển hoặc được bố trí trên đường cao tốc, trong đường hầm và dưới cầu.
“Tôi đếm được 40 chiếc xe di chuyển qua khu phố của tôi vào tối muộn hôm qua, vừa bóp còi, vừa nháy đèn xi nhan, vẫy cờ và hộ tống một chiếc xe bán tải có gắn loa cỡ lớn ở phía sau, bên trong có người đang hô khẩu hiệu tôn giáo”, một cư dân ở phía tây Tehran nói với Al Jazeera hôm thứ Sáu, yêu cầu được giấu tên vì lý do an ninh.
Ông cho biết người dân địa phương đã nhiều lần được mời tham gia các cuộc tụ tập tại nhà thờ Hồi giáo trong khu phố thông qua loa phóng thanh để lên án Mỹ và Israel, đồng thời bày tỏ sự ủng hộ đối với chính quyền thần quyền đã nắm quyền kể từ cuộc cách mạng Hồi giáo năm 1979 của Iran.
Những cuộc tụ tập do nhà nước hậu thuẫn như vậy đang diễn ra tại nhiều nhà thờ Hồi giáo, cũng như các quảng trường và đường phố trong thành phố. Nhưng chúng diễn ra trong bối cảnh Mỹ và Israel kêu gọi người dân Iran ở nhà và chờ đợi một “tín hiệu rõ ràng” để xuống đường lật đổ Cộng hòa Hồi giáo.
Về phía mình, đài truyền hình nhà nước Iran và các phương tiện truyền thông khác có liên hệ với nhà nước đã khuyến khích những người ủng hộ duy trì trật tự trên đường phố, và ngày càng công bố nhiều đoạn phim về những người ủng hộ nhà nước có vũ trang, bao gồm cả phụ nữ, mang súng.
Rahim Nadali, phó chỉ huy phụ trách văn hóa của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) tại Tehran, tuyên bố trên truyền hình nhà nước tối thứ Tư rằng người dân ở mọi lứa tuổi đều bày tỏ sẵn sàng tham gia các cuộc tuần tra và kiểm soát an ninh và tình báo.
“Chúng tôi đã hạ giới hạn độ tuổi xuống còn trên 12 tuổi. Vì vậy, giờ đây, trẻ em từ 12 hoặc 13 tuổi cũng có thể tham gia vào không gian này”, ông nói.
'Cảm giác khó chịu trong lòng'
Một loạt các cuộc không kích mới đã diễn ra trên khắp Iran vào chiều thứ Sáu, nhắm vào một địa điểm hạt nhân dân sự, cũng như các cột điện và dây chuyền sản xuất của các nhà máy thép và các nhà máy công nghiệp khác, theo chính quyền Iran.
Washington cũng đã điều động thêm hàng nghìn binh sĩ đến khu vực này, đồng thời phát tín hiệu rằng một nỗ lực chiếm đóng một hoặc nhiều hòn đảo ở bờ biển phía nam của Iran có thể sắp xảy ra.
Các quan chức Iran đã hứa sẽ trả đũa mạnh mẽ nếu điều đó xảy ra, bao gồm cả việc tấn công các cơ sở hạ tầng trọng yếu trong khu vực.
Javad Mogoei, một nhân vật truyền thông nổi tiếng có liên hệ với IRGC, đã phát hành một video từ đảo Qeshm hồi đầu tuần này, cho thấy IRGC có thể phóng tên lửa và máy bay không người lái vào các đảo của Iran nếu chúng bị Mỹ chiếm đóng.
Bất chấp nguy cơ leo thang căng thẳng hơn nữa, và trong khi nhiều khu vực ở Tehran đã bị trúng bom từ máy bay chiến đấu của Israel và Mỹ, thành phố vẫn tiếp tục hoạt động khi người dân cố gắng duy trì một cuộc sống bình thường.
Một số người đến thăm bạn bè và người thân trong nhà, trong khi những người khác đi dạo ban ngày để duy trì thói quen hoặc tập thể dục tại các phòng tập thể hình mở cửa trong thời gian giới hạn.
“Có vẻ như chiến tranh sẽ kéo dài nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng, vì vậy chúng ta không thể để bản thân bị nhấn chìm trong những lo lắng và sợ hãi đi kèm với nó,” một cư dân khác của thủ đô cho biết. Ông này trước đó đã tìm nơi trú ẩn ở một trong những tỉnh phía bắc của Iran nhưng đã trở về vào tuần trước.
“Nhưng bạn vẫn không thể tránh khỏi cảm giác lo lắng trong lòng, không biết liệu mình có phải là người tiếp theo khi nghe thấy tiếng máy bay phản lực bay qua hay không,” ông nói.
Một cư dân khác, một phụ nữ sống ở khu vực phía bắc giàu có hơn của Tehran, nơi nhiều quan chức cấp cao đã bị ám sát trong các tòa nhà dân cư kể từ khi chiến tranh bắt đầu, cho biết bà cảm thấy lo lắng.
“Tôi thỉnh thoảng tự động lo lắng rằng có thể có quan chức nào đó đang sống trong con hẻm kế bên hoặc một ngôi nhà gần đó, và gia đình tôi có thể trở thành nạn nhân,” bà nói, đồng thời cho biết thêm rằng trong tháng qua bà chỉ ra khỏi nhà ba lần để mua nhu yếu phẩm hoặc thăm người thân.
Giới chức Iran cho biết gần 2.000 người đã thiệt mạng kể từ ngày 28 tháng 2 do các cuộc tấn công của Mỹ và Israel, và một số lượng lớn nhà ở, bệnh viện, trường học và phương tiện dân sự đã bị ảnh hưởng.
* Nền kinh tế đang chịu áp lực
Dự kiến sẽ có thêm nhiều doanh nghiệp mở cửa trở lại khi tuần làm việc chính thức của đất nước bắt đầu vào thứ Bảy, sau kỳ nghỉ lễ Nowruz, Tết Nguyên đán của người Ba Tư .
Nhưng internet đã bị chặn hoàn toàn đối với người dân thường trong gần một tháng, đây là lần tắt mạng dài nhất được ghi nhận ở Iran. Việc tắt mạng internet đã gây khó khăn cho hơn 90 triệu dân của đất nước và làm trầm trọng thêm nền kinh tế vốn đã bị ảnh hưởng bởi tỷ lệ lạm phát khoảng 70%.
Truyền thông nhà nước đã công bố đoạn phim ghi lại cảnh Tổng thống Masoud Pezeshkian đích thân đến thăm một siêu thị ở Tehran hôm thứ Sáu để đảm bảo tất cả các mặt hàng thiết yếu đều có sẵn cho người dân, và đảm bảo các nhà bán hàng không tăng giá hoặc tích trữ hàng hóa.
Chính phủ cũng tiếp tục trợ cấp một khoản nhỏ tiền mặt, điều mà họ bắt đầu thực hiện sau các cuộc biểu tình trên toàn quốc ban đầu xuất phát từ tình hình kinh tế của đất nước vào tháng Giêng.
Liên Hợp Quốc và các nhóm nhân quyền quốc tế cho biết hàng ngàn người biểu tình đã bị lực lượng nhà nước giết chết, chủ yếu vào đêm ngày 8 và 9 tháng 1, trong bối cảnh internet bị cắt hoàn toàn, nhưng chính phủ Iran lại đổ lỗi cho "những kẻ khủng bố" và "những kẻ bạo loạn" được Mỹ và Israel hậu thuẫn gây ra tình trạng bất ổn.
Chính quyền Iran đã cảnh báo rằng bất cứ ai xuống đường biểu tình chống lại chính quyền trong cuộc chiến đang diễn ra sẽ bị coi là “kẻ thù”. Họ cũng tuyên bố sẽ có nhiều vụ hành quyết liên quan đến chiến tranh và biểu tình, hàng trăm vụ bắt giữ vì tội danh an ninh, và tịch thu tài sản của những người Iran bị phát hiện là bất đồng chính kiến trong hoặc ngoài nước.
Hôm thứ Năm, ngành tư pháp Iran thông báo tịch thu tài sản của Ali Sharifi Zarchi, cựu giáo sư tin sinh học và trí tuệ nhân tạo tại Đại học Công nghệ Sharif, cơ sở giáo dục đại học hàng đầu của Iran.
Các nhà chức trách đã kết luận rằng ông ta "đã biến thành một phần tử chống Iran và ủng hộ chế độ Zionist", ám chỉ Israel, do những dòng tweet và cuộc phỏng vấn của ông ta trong những tháng gần đây phản đối Cộng hòa Hồi giáo khi đang sống bên ngoài nước này.
“Những hành trang khiêm tốn mà các người tịch thu là kết quả của 25 năm dạy dỗ thanh thiếu niên và những người trẻ tuổi, và của những nỗ lực vì Iran. Đó là một sự hy sinh nhỏ bé để đổi lấy dù chỉ một nụ cười từ gia đình của những đứa trẻ và thanh thiếu niên mà các người đã tàn sát một cách bất công” trong các cuộc biểu tình trên toàn quốc vào tháng 1 năm 2026, cuối năm 2022 và đầu năm 2023, và tháng 11 năm 2019, Sharifi Zarchi đã viết trên X để đáp trả.
https://www.aljazeera.com/news/2026/3/27/guns-in-the-streets-as-us-israel-intensify-month-long-attacks-across
NVV