2026-11-15  

Tại sao đảng Cộng hòa không thể giống đảng Dân chủ hơn?
Đảng Dân chủ đã chứng minh rằng họ sẵn sàng tận dụng tối đa quyền lực mới giành được. Đảng Cộng hòa nên noi theo tấm gương đó để thực hiện các ưu tiên quan trọng của phe bảo thủ.


(David P. Deavel, Amac, 15/11/2026)

“Đảng Cộng hòa,” nhà báo quá cố P. J. O’Rourke viết trong cuốn sách năm 1991 của ông, “Parliament of Whores”, “là đảng nói rằng chính phủ không hiệu quả, rồi họ được bầu và chứng minh điều đó.” Trong khi một số người đổ lỗi cho Tổng thống Donald Trump về kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ, chắc chắn có rất nhiều người đáng trách. Phần lớn trách nhiệm thuộc về các nghị sĩ Cộng hòa được bầu, những người dường như quyết tâm cung cấp bằng chứng cho nhận định của O’Rourke.

Cũng như năm 2017-2018, đảng Cộng hòa nắm giữ cả hai viện Quốc hội và chức tổng thống nhưng lại làm được rất ít trong hai năm qua. Thành tựu lớn nhất của họ được ký kết vào tháng 7 năm 2025. Đó là Đạo luật One Big Beautiful Bill Act. Có ai có thể kể tên thêm thành tựu nào khác không? Cũng như hai năm đầu nhiệm kỳ đầu tiên của Trump, các nghị sĩ Cộng hòa trong Quốc hội dường như giống một đảng đối lập hơn.

Ngay cả bây giờ, khi thời gian nắm quyền còn lại rất ít, Thượng nghị sĩ John Thune, người vừa tái đắc cử lãnh đạo phe Cộng hòa tại Thượng viện và tuyên bố sẵn sàng “tận dụng tối đa thời gian còn lại”, đã cho Thượng viện giải tán vào cuối tuần này.

Hãy so sánh điều đó với đảng Dân chủ, những người đã bắt đầu hiện thực hóa chương trình nghị sự của họ ngay cả trước khi nắm quyền.

Không ai muốn đảng Cộng hòa bắt chước nội dung lập pháp của đảng Dân chủ. Nhưng những người bảo thủ lại muốn đảng Cộng hòa bắt chước sự nhiệt tình và khẩn trương mà đảng Dân chủ theo đuổi chương trình nghị sự của họ. Nhìn vào tiểu bang lớn thứ hai của Hoa Kỳ, chúng ta có một ví dụ đáng sợ.

Texas, nơi đảng Dân chủ không chỉ giành được một ghế Thượng viện và một số ghế Hạ viện, mà còn cả chức Thống đốc, Phó Thống đốc và Hạ viện Texas, hiện đang chuẩn bị cho làn sóng các dự luật và sắc lệnh hành pháp nhằm biến Texas thành California nhưng không có khí hậu và thiên nhiên tươi đẹp. Nếu đảng Dân chủ đạt được mục đích, tiểu bang Lone Star sẽ không thể nhận ra vào thời điểm này năm sau.

Ví dụ, các đảng viên Dân chủ Texas đã đệ trình ít nhất 20 dự luật mới kiểm soát súng – hầu hết nhắm vào vũ khí bán tự động. Đúng vậy, đảng Dân chủ chắc chắn đang nhắm vào khẩu AR-15 của bạn – và nhiều hơn nữa, nếu họ có thể.

Nhưng kiểm soát súng chỉ là một phần nhỏ trong số 1.019 dự luật được đệ trình trong tuần này cho kỳ họp năm 2027. Đảng Dân chủ cũng đang nhắm thẳng vào an ninh biên giới, làm mọi thứ có thể để làm suy yếu thành công lịch sử của chính quyền Trump trong việc bảo vệ an ninh quốc gia. Các dự luật được đề xuất sẽ chấm dứt sự hợp tác và quan hệ đối tác bắt buộc giữa các cảnh sát trưởng Texas với ICE để trục xuất người nhập cư bất hợp pháp; cấm xây dựng tường biên giới trong các công viên tiểu bang; và rút lại Chiến dịch Lone Star, chiến dịch mà Texas đã sử dụng để bảo vệ biên giới khi chính quyền Biden từ chối.

Về mặt kinh tế, dự luật HB 270 sẽ chỉ đạo Sở Giao thông Vận tải Texas tìm một công ty tư nhân để xây dựng, bảo trì và vận hành tuyến đường sắt cao tốc nối Dallas, Waco, Austin và San Antonio dọc theo hành lang I-35. Tương tự, một số dự luật yêu cầu tăng mức lương tối thiểu lên 15 đô la hoặc 17 đô la. Một số dự luật sẽ mở rộng phạm vi bảo hiểm Medicaid ở Texas. Những dự luật khác sẽ bãi bỏ hệ thống phiếu hỗ trợ học phí mới của Texas, hệ thống cho phép các gia đình (như gia đình tôi) lựa chọn các phương án giáo dục phù hợp nhất cho con cái họ.

Những dự luật này sẽ rất phù hợp với sự điên rồ trong lời hứa của Thống đốc đắc cử Gina Hinojosa về việc rút tiền từ quỹ dự phòng của tiểu bang để gửi cho mỗi hộ gia đình 1.500 đô la và sử dụng quyền khẩn cấp để đóng băng giá điện. Về điều sau, ngay cả tờ Dallas Morning News cũng gọi đây là "chính sách kinh tế tồi tệ".

Và tất nhiên, phù hợp với chủ nghĩa tiến bộ cực tả, các đảng viên Dân chủ Texas cũng đang nỗ lực để hợp pháp hóa việc phá thai theo yêu cầu ở giai đoạn cuối thai kỳ và mở đường cho việc cắt xén bằng hóa chất và phẫu thuật đối với những đứa trẻ đang trong tình trạng hoang mang. Dự luật HB 126 sẽ bãi bỏ gần như tất cả các hạn chế về phá thai của Texas, bao gồm cả sự đồng ý của cha mẹ đối với trẻ vị thành niên và việc cấp phép cho các cơ sở phá thai. Nó cũng sẽ bãi bỏ lệnh cấm các bác sĩ thực hiện các cuộc phẫu thuật chuyển giới tàn bạo đối với trẻ vị thành niên.

Người dân Texas có thể an tâm vì Thượng viện Texas vẫn nằm trong tầm kiểm soát của đảng Cộng hòa. Rất nhiều điều xấu sẽ bị ngăn chặn, cầu Chúa phù hộ. Thống đốc đắc cử Hinojosa chắc chắn sẽ gây ra thiệt hại to lớn, nhưng hầu hết các hành động của bà có thể được đảo ngược ngay lập tức nếu đảng Cộng hòa giành lại quyền lực sau bốn năm nữa.

Dù sao đi nữa, người ta vẫn phải ngưỡng mộ sự táo bạo của đảng Dân chủ ở tiểu bang và trên toàn quốc. Đảng Dân chủ có thể gây hại; M. Stanton Evans gọi họ là “đảng xấu xa” trái ngược với đảng Cộng hòa là “đảng ngu ngốc”. Tuy nhiên, ở mức độ cơ bản, họ cho thấy rằng khi có được quyền lực, họ biết cách sử dụng nó và không sợ hãi khi làm như vậy. Điều đó không đúng với đảng Cộng hòa, những người lãnh đạo dường như thích thú khi ở thế thiểu số.

Những người yêu thích nhạc kịch kinh điển sẽ nhớ đến vai diễn Henry Higgins của Rex Harrison trong vở My Fair Lady. Trong bài hát “A Hymn to Him”, Higgins đã hát, “Tại sao phụ nữ không thể giống đàn ông hơn?” Một phân tích thực sự về những vấn đề của Đảng Cộng hòa cần phải giải quyết câu hỏi tại sao, khi nói đến việc điều hành đất nước, các đảng viên Cộng hòa lại không thể giống Đảng Dân chủ hơn.

Nếu muốn tồn tại với tư cách là một đảng, Đảng Cộng hòa phải học cách trở nên táo bạo và quyết đoán như các đối thủ của mình. Nếu không, những gì đã xảy ra vào ngày 3 tháng 11 sẽ chỉ trở thành chuyện thường tình.

https://amac.us/newsline/why-can-t-republicans-be-more-like-democrats