2026-11-12
Jensen Huang của Nvidia
(Nuri Vittachi, X, 12/11/2026)
CHƯƠNG MỘT: CUỘC CHIẾN CHIP CỦA BIDEN
Jensen Huang của Nvidia cảm thấy khó hiểu. Đó là năm 2022, và bộ xử lý đồ họa video của ông đã trở nên phổ biến toàn cầu như là trái tim của điện toán cao cấp trên khắp hành tinh.
Nhưng mùa thu năm đó, Biden đã vi phạm các nguyên tắc cơ bản nhất của Tổ chức Thương mại Thế giới. Ông ra lệnh cho các nhà sản xuất chip bán dẫn tiên tiến và thiết bị sản xuất chip trên thế giới (ở Hà Lan, Đài Loan và Nhật Bản) ngừng bán hàng cho Trung Quốc.
Chính quyền Biden ngụ ý rằng các chip này dành cho thiết bị quân sự của Trung Quốc, nhưng đây là một lời nói dối. Cơ quan an ninh của chính Hoa Kỳ đã thừa nhận rằng 99,9% được sử dụng cho mục đích dân sự, như công nghệ y tế và điện toán trí tuệ nhân tạo.
Huang rất thất vọng. Ông không còn có thể bán A100 và H100 của Nvidia cho Trung Quốc nữa.
CHƯƠNG HAI: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
Jensen Huang là một người giải quyết vấn đề. Vào tháng 2 năm 2024, Nvidia ra mắt H20, một chip AI được sản xuất riêng cho thị trường Trung Quốc, có hiệu năng thấp hơn so với mẫu cao cấp chỉ bán tại Mỹ.
Bằng cách đó, họ có thể làm hài lòng chính phủ Mỹ nhưng cũng có sản phẩm để bán cho thị trường Trung Quốc.
Không phải ai ở Mỹ cũng hài lòng về điều này, và các quy định xuất khẩu liên tục thay đổi.
...
CHƯƠNG BA: KHOẢNH KHẮC DEEPSEEK
Vào tháng 1 năm 2025, một chàng trai trẻ đam mê công nghệ đến từ ngành tài chính Trung Quốc tuyên bố rằng công ty Deepseek của anh ta đã nhanh chóng và tiết kiệm chi phí tạo ra một chip AI hiệu suất cao, trọng lượng mở.
Ý nghĩa của điều này rất lớn: người Trung Quốc đang tìm cách phát triển chức năng AI cấp cao mà không cần đến những cụm GPU Nvidia cao cấp khổng lồ.
Jensen Huang biết rằng anh ta phải phản ứng khẩn cấp để giữ vững vị thế của mình trên thị trường Trung Quốc. Anh ta đã bay đến gặp các quan chức thương mại ở Bắc Kinh vào giữa tháng Tư và thề sẽ "nỗ lực hết sức" để phục vụ người Trung Quốc.
Phe diều hâu chống Trung Quốc của Mỹ đã âm thầm huy động lực lượng—và đưa ra một tuyên bố. Tháng 4 năm 2025, Mỹ cấm xuất khẩu hoàn toàn chip H20 của Jensen Huang sang Trung Quốc.
Thật không thể tin được! Giám đốc điều hành của Nvidia đã vô cùng tức giận. "Bất cứ ai nghĩ rằng chỉ một nước cờ cấm Trung Quốc xuất khẩu H20 sẽ cắt đứt khả năng trí tuệ nhân tạo của họ đều hoàn toàn thiếu hiểu biết," Huang nói với một phóng viên tại một cuộc họp thương mại ở Đài Bắc.
...
CHƯƠNG BỐN: KỸ NĂNG ĐẶC BIỆT CỦA HUANG
Sau đó, một vài tin tốt hiếm hoi đã đến. Giám đốc điều hành của Nvidia bắt đầu vận động hành lang với Trump một cách bí mật. Huang là một bậc thầy đàm phán – và những nỗ lực của ông đã thành công.
Giữa tháng 7 năm 2025, Huang trở lại Trung Quốc – chuyến đi thứ ba của ông trong vòng 12 tháng.
Huang xuất hiện mà không mặc chiếc áo khoác da đen đặc trưng của mình. Thay vào đó, ông mặc một bộ áo giáp truyền thống của Trung Quốc và phát biểu một phần bằng tiếng Quan thoại.
Washington đã mở đường cho Nvidia xuất khẩu H20 sang Trung Quốc, ông nói. Chúng tôi đã trở lại!
Trump đã yêu cầu được chia tiền mặt từ doanh thu bán H2O để đổi lấy việc phê duyệt xuất khẩu – chính sách của chính phủ Mỹ dường như đang được rao bán theo đúng nghĩa đen.
CHƯƠNG NĂM: CÁC ĐỘI NGŨ TÌNH BÁO KHÔNG HÀI LÒNG
Huang lại chuyển quân sang Trung Quốc, và những người diều hâu chống Trung Quốc trong chính phủ Mỹ không hài lòng – và các đội ngũ tình báo cũng vậy.
Có một xu hướng phổ biến khi hình dung cộng đồng tình báo Mỹ như những người đàn ông cứng rắn cánh hữu, những người ủng hộ Trump trong bộ vest đen.
Điều này hoàn toàn trái ngược với sự thật. Lãnh đạo CIA thích thái độ tiêu cực đơn giản, bao trùm đối với “kẻ thù” đặc trưng của Đảng Dân chủ hơn nhiều. Với người Nga, người Trung Quốc và người Triều Tiên được miêu tả như những nhân vật phản diện trong phim hoạt hình, các hoạt động bí mật được coi là có thể biện minh được.
Nhưng bất chấp những lời lẽ huênh hoang của mình, Trump có xu hướng đối xử với các nhà lãnh đạo của Nga, Trung Quốc và thậm chí cả Triều Tiên như những con người thực sự có thể được đàm phán.
Cách tiếp cận giao dịch này cực kỳ có vấn đề đối với CIA, vốn cần những nhân vật phản diện kiểu hoạt hình để biện minh cho ngân sách hàng năm hơn 15 tỷ đô la Mỹ của họ.
Và thói quen của Trump trong việc đưa những nhà lãnh đạo mới không phù hợp vào chỉ huy cộng đồng tình báo—chẳng hạn như Mike Pompeo, người bị nhiều người không ưa—đã làm trầm trọng thêm sự tiêu cực, như các nhà sử học CIA đã viết.
CHƯƠNG SÁU: MỘT BƯỚC NGOẶC BẤT NGỜ
Niềm vui của Jensen Huang không kéo dài lâu. Trong một bước ngoặt bất ngờ, vào tháng 9 năm 2025, Trung Quốc tuyên bố không muốn chip Nvidia và sẽ không mua chúng nữa.
- Dự báo doanh thu 15 tỷ đô la Mỹ tan biến.
- Nvidia phải xóa sổ khoản lỗ hàng tồn kho được báo cáo là 5,5 tỷ đô la.
- Công ty giờ đây đã hoàn toàn mất quyền tiếp cận thị trường AI của Trung Quốc, ước tính trị giá 50 tỷ đô la Mỹ.
- Và bằng chứng xác thực đang nổi lên cho thấy các công ty Trung Quốc đang xây dựng các giải pháp thay thế ngay cả cho CUDA (một yếu tố độc đáo trong chip Nvidia).
Huang muốn nhận được nhiều phản hồi tích cực hơn từ Mỹ. Nvidia là một công ty của Mỹ, và thị phần của họ tại Trung Quốc đã giảm từ 95% xuống còn 0%. “Tôi không thể tưởng tượng bất kỳ nhà hoạch định chính sách nào lại nghĩ rằng đó là một ý tưởng hay,” ông nói với các phóng viên.
...
CHƯƠNG BẢY: MỘT LẦN NỮA, ÔNG ẤY GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
Nhưng kỹ năng phi thường của Huang trong việc đàm phán với Trump lại một lần nữa được đền đáp, và đến giữa năm 2026, hoạt động kinh doanh của Nvidia đã tìm thấy một trạng thái cân bằng phức tạp trong thị trường Trung Quốc.
Huang đã (vào tháng 12 năm 2025) thuyết phục Tổng thống Mỹ cho phép Nvidia bán cả chip H200 hiệu năng cao cho Trung Quốc, miễn là chính phủ Mỹ nhận được 25% lợi nhuận. Vì vậy, một loạt các chip Nvidia lại có thể được bán ở Trung Quốc.
- Các chip Nvidia khác đang được nhập khẩu vào Trung Quốc thông qua thị trường chợ đen.
- Có những nghi ngờ rằng các công ty ở Singapore và Malaysia, chẳng hạn như Megaspeed, đang vi phạm các hạn chế xuất khẩu, cũng đang cung cấp chip.
- Một số chip Nvidia bị kẹt ở Hồng Kông, bị mắc kẹt bởi các quy định khó hiểu, luôn thay đổi, nhưng dự kiến sẽ được giải phóng cuối cùng.
- Mặt khác (theo quan điểm của Huang), các chip mới có nguồn gốc từ Trung Quốc, đặc biệt là Ascend 950 của Huawei, đang bắt kịp với các khả năng tiên tiến tương tự như của Nvidia.
Tóm lại, Trung Quốc đã trở lại cuộc chơi.
CHƯƠNG TÁM: HẠ GỤC HẮN TA
Phải làm gì đó. Phải đối phó với Trung Quốc. Nhưng trước hết, phải hạ bệ Huang.
Những người theo chủ nghĩa diều hâu chống Trung Quốc ở Mỹ coi thành công của Huang trong việc đạt được các thỏa thuận với Trump là một phần quan trọng của vấn đề. Đó là một yếu tố cần phải được loại bỏ một cách triệt để.
CIA và các đối tác của họ trong giới truyền thông chính thống phương Tây đã nhanh chóng hành động.
Tháng 10 năm 2026, cộng đồng tình báo Mỹ nói với các phóng viên của tờ New York Times rằng có nghi ngờ tình nhân của Huang, Alice Huang Le, là một điệp viên Trung Quốc.
Họ không đưa ra bằng chứng nào.
Cáo buộc này rõ ràng là nực cười—việc buôn lậu chip hợp pháp và bất hợp pháp qua biên giới không phải là bí mật, và ý tưởng cho rằng những cuộc thảo luận về chi tiết kỹ thuật bán dẫn cấp độ nano có thể được trao đổi trong lúc tâm sự là nực cười, thậm chí là hài hước.
Nhưng khi cộng đồng tình báo Mỹ và truyền thông chính thống bắt tay nhau, họ gần như bất khả chiến bại.
Ở thời điểm này trong quá trình, giới truyền thông đồng lõa đang đóng vai trò của mình. Một tiêu đề điển hình là trên tờ Economist ngày hôm qua:
“Jensen Huang phải từ chức.”
LỜI KẾT
Jensen Huang đã từ chức.
Trump đã bị suy yếu.
Công chúng thế giới đã bị đánh lừa bởi câu chuyện “bẫy tình”.
Tập đoàn Huawei của Trung Quốc đang đẩy mạnh phát triển, với các phiên bản mạnh mẽ hơn của chip Ascend dự kiến ra mắt vào năm 2027 và 2028.
https://x.com/NuryVittachi/status/2121069435960369250