2026-11-04
Cơn sóng thần xanh
(Carl M. Cannon, RCP, 4/11/2026)
Một cử tri đoàn sôi nổi, đầy nhiệt huyết đã đưa đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả hai viện Quốc hội vào thứ Ba, trong một cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đầy cam go, giáng một đòn mạnh vào tổng thống đảng Cộng hòa, người đã từng kêu gọi đám đông tại các cuộc mít tinh của mình: “Hãy coi như tôi đang tranh cử!”
Đó không phải là một lý lẽ có lợi. Thậm chí, nó còn phản tác dụng.
Ngay cả ở những tiểu bang và khu vực bầu cử quốc hội chưa từng bầu một ứng viên Dân chủ nào vào Washington trong nhiều thập kỷ, lời kêu gọi của Tổng thống Trump cũng không hiệu quả. Nhiều người ủng hộ MAGA đã ở nhà, trong khi những người Dân chủ kinh hoàng trước nhiệm kỳ tổng thống và tính cách của ông – và những cử tri độc lập thất vọng bởi các chính sách của ông – đã đổ xô đi bỏ phiếu.
Làn sóng xanh đã lên đỉnh điểm ở khắp mọi nơi trên đất nước và cả ở các thủ phủ tiểu bang, nơi các đảng viên Dân chủ giờ đây sẽ nắm giữ chức vụ thống đốc ở 9 trong số 10 tiểu bang đông dân nhất cả nước.
Ngay cả những người quan sát dự đoán một “làn sóng xanh” sắp tới cũng bày tỏ sự ngạc nhiên trước quy mô chiến thắng của đảng Dân chủ, tạo ra những chiến thắng lịch sử trong các cuộc đua vào Thượng viện ở Kansas và thậm chí là kết quả hòa về mặt thống kê ở Mississippi. Tại đó, luật sư người Mỹ gốc Phi Scott Colom, người có nguồn tài trợ hạn chế, đã tiến hành một chiến dịch tranh cử đầy nhiệt huyết, hài hước và khát vọng chống lại Thượng nghị sĩ Hyde-Smith trong một cuộc đua sít sao đến mức khó phân định thắng thua cho đến tận sáng hôm sau.
Đảng Dân chủ chỉ cần giành thêm ba ghế tại Hạ viện để giành đa số. Họ đang trên đà giành được hơn 10 lần con số đó.
“Hôm nay bắt đầu sự trở lại vĩ đại của nước Mỹ,” Chủ tịch Hạ viện tương lai Hakeem Jeffries nói tối thứ Ba. “Người dân Mỹ đã lên tiếng trên khắp đất nước. Họ muốn một Quốc hội sẽ phục vụ người dân Mỹ – và đó là những gì các thành viên Đảng Dân chủ Hạ viện sẽ làm ngay khi chúng ta trở lại phiên họp vào tháng Giêng.”
Để giành được Thượng viện Hoa Kỳ, Đảng Dân chủ cần giành thêm ghế ở bốn tiểu bang. Họ đã đạt được con số đó ở múi giờ phía Đông. Những chiến thắng đầu tiên đến từ các bang Carolina. Bắc Carolina không gây bất ngờ, mặc dù tỷ lệ thắng của Thống đốc nổi tiếng Roy Cooper trước Michael Whatley (ông thắng 58,4% - 39,5%) rất đáng chú ý. Nhưng cú sốc thực sự đối với đảng Cộng hòa là ở Nam Carolina, nơi Tiến sĩ Annie Andrews đánh bại em gái của Lindsey Graham, Darline Graham Nordone, với cách biệt 4 điểm phần trăm. Nam Carolina là một tiểu bang mà Trump đã thắng với cách biệt 18 điểm chỉ hai năm trước – và tiểu bang này chưa từng bỏ phiếu cho một thượng nghị sĩ đảng Dân chủ nào kể từ năm 1998. Nhưng điều đó đã xảy ra vào thứ Ba.
Ở cả Florida và Georgia đều không có sự thay đổi đảng phái nào tại Thượng viện; và di chuyển dọc theo bờ biển phía Đông, đảng Dân chủ giữ vững vị thế ở Virginia, New Jersey và New Hampshire. Tại Maine, Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Susan Collins đã cố gắng chống lại những cơn gió mạnh – như bà đã từng làm trước đây – nhưng đã thừa nhận thất bại trước Troy Jackson ngay sau khi đồng hồ điểm nửa đêm.
Quân cờ domino tiếp theo của đảng Cộng hòa đổ xuống là Ohio, nơi cựu Thượng nghị sĩ Sherrod Brown được Lãnh đạo đảng Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer thuyết phục để cố gắng trở lại. Chiến thuật này đã thành công, khi Brown đánh bại Thượng nghị sĩ Jon Husted trong một cuộc đua sít sao. Cơ hội của Husted càng thêm khó khăn khi ứng cử viên thống đốc bang Ohio, Vivek Ramaswamy, thất bại trong cuộc đua – và làm tổn hại danh tiếng của mình – bằng việc phát sóng một quảng cáo công kích đối thủ bị lên án rộng rãi nhằm vào Amy Acton, người đêm qua đã trở thành nữ thống đốc đầu tiên được bầu lên của Ohio.
Như vậy, Ohio đã giúp đảng Dân chủ giành thêm bốn ghế Thượng viện, trong khi khu vực trung tâm đất nước đang rộng mở trước mắt. Ở đây, tin tức còn tồi tệ hơn đối với đảng Cộng hòa.
Tại Texas, nơi đảng Dân chủ chưa từng thắng bất kỳ cuộc bầu cử cấp bang nào kể từ năm 1994, James Talarico đã đánh bại Ken Paxton với hơn một triệu phiếu bầu. Không chỉ vậy, Gina Hinojosa đã đánh bại thống đốc ba nhiệm kỳ Greg Abbott với tỷ lệ áp đảo. Trump đã dễ dàng giành chiến thắng ở Texas cả ba lần tranh cử và trong quá trình đó đã thu hút một lượng lớn cử tri gốc Tây Ban Nha về phía đảng Cộng hòa. Talarico và Hinojosa đã đảo ngược xu hướng đó vào thứ Ba, đồng thời đưa một phụ nữ gốc Mexico vào dinh thống đốc.
Tại Michigan, một bang được theo dõi sát sao, Abdul El-Sayed đã giữ vững Michigan trong tay đảng Dân chủ trong một cuộc đua gay cấn, tạo nên một cột mốc lịch sử khác: một người Hồi giáo thực hành tôn giáo trong Thượng viện Hoa Kỳ.
Và chính vùng Vành đai Nông nghiệp đã tạo nên chiến thắng áp đảo cho đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026. Kansas, nơi chưa từng bầu một người Dân chủ nào kể từ năm 1932, đã nghiêng hẳn về Adam Hamilton, một người mới trong chính trường và là mục sư thuộc giáo phái Giám lý, người đã đánh bại Thượng nghị sĩ Roger Marshall. Iowa hoàn thành cú đúp ở vùng Trung Tây khi Josh Turek đánh bại Ashley Hinson. Tại Nebraska, ứng cử viên độc lập Dan Osborn đã cạnh tranh quyết liệt với Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Pete Ricketts trong một cuộc đua quá sít sao để có thể dự đoán người thắng cuộc.
Những dấu hiệu cho thấy đêm đó sẽ trở thành một cuộc áp đảo của đảng Dân chủ đã xuất hiện từ đầu buổi tối. Tại Indiana và Kentucky, hai thành trì của đảng Cộng hòa ở vùng Trung Tây nước Mỹ, nơi các điểm bỏ phiếu đóng cửa lúc 6 giờ chiều, J.D. Ford đã dẫn trước khá xa ngay từ đầu và cuối cùng đã giành chiến thắng trước Hạ nghị sĩ Victoria Spatz, người đã thắng với cách biệt 19 điểm phần trăm hai năm trước – trong khi Trump đang dẫn trước ở khu vực này với cách biệt 17 điểm. Và tại khu vực bầu cử quốc hội thứ 6 của Kentucky, nơi ông Trump đã thắng với cách biệt 16 điểm hai năm trước, ứng cử viên Dân chủ Zach Dembo đã đánh bại ứng cử viên Cộng hòa Ralph Alvarado.
Các đảng viên Dân chủ hiển nhiên rất vui mừng trước kết quả bầu cử, trong khi các đảng viên Cộng hòa lại tỏ ra thất vọng. Xuất hiện trên CNN, cựu quan chức chính quyền Obama, Van Jones, đã so sánh nó với ngày sinh nhật, buổi sáng Giáng sinh và Chủ nhật Phục sinh gộp lại của ông. “Đó là sự bác bỏ chủ nghĩa Trump,” Jones nói.
“Có một thuật ngữ khoa học chính trị cho những gì đang xảy ra ngay bây giờ,” Scott Jennings đáp lại một cách dí dỏm: “một trận đòn nhớ đời thực sự.”
Những người trung thành với Trump nhanh chóng đổ lỗi cho cuộc chiến tranh Iran, điều này không phải là một lời bào chữa thuyết phục – Trump đã khơi mào cuộc chiến – nhưng các cuộc thăm dò ý kiến sau bầu cử cho thấy sự phản đối rộng rãi đối với các chính sách khác của chính quyền Trump, và chính bản thân ông ta.
Chắc chắn, cuộc xung đột Mỹ-Iran không được lòng dân, đặc biệt là vì nó đã gây ra sự tăng vọt giá xăng và năng lượng, và cử tri đã thẳng thắn bày tỏ điều đó. Nhưng đó không phải là tất cả. Nền kinh tế được coi là vấn đề quan trọng nhất – và cử tri đã không hài lòng với cách ông Trump điều hành nền kinh tế. Khi được hỏi liệu họ đã bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử Hạ viện: (a) ủng hộ Trump; (b) phản đối Trump; hoặc (c) Trump không ảnh hưởng gì, số người nói rằng họ bỏ phiếu phản đối Trump nhiều gấp 3 lần so với số người ủng hộ ông. Trong một cuộc khảo sát khác, 71% cử tri cho rằng Quốc hội “không làm đủ” để kiềm chế Trump. Với tỷ lệ 61%-39%, cử tri cho rằng Trump ưu tiên lợi ích cá nhân hơn lợi ích quốc gia.
Đây là người đã hứa trong chiến dịch tranh cử năm 2024 rằng lãi suất thế chấp sẽ được hạ xuống 2% nếu ông tái đắc cử, rằng ông sẽ chấm dứt chiến tranh Nga-Ukraine trong một ngày, và rằng ông sẽ “chấm dứt lạm phát ngay ngày đầu tiên”.
Những nỗ lực can thiệp quá sâu vào chính đảng của Trump đã phản tác dụng một cách ngoạn mục. Bắc Carolina đã trở thành một bang dao động “màu tím”. Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Thom Tillis đã thắng sít sao ở Bắc Carolina sáu năm trước, nhưng là một trong bốn thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa bị Trump trực tiếp ép buộc nghỉ hưu. Whatley, người được Trump chọn, đã thua đậm, cũng như hai người khác ông chọn: Ken Paxton ở Texas và Darline Graham ở Nam Carolina.
Các cuộc chiến thương mại do Trump phát động cũng không được lòng cử tri – chúng bị đổ lỗi cho những khó khăn của nông dân ở vùng Trung Tây. Tham nhũng và giao dịch nội bộ cũng là vấn đề mà cử tri nói với các nhà thăm dò dư luận là điều họ quan tâm – và không phải một cách thụ động. Ba phần tư cử tri tự mô tả mình là “tức giận” (38%) hoặc “không hài lòng” (37%) với giới lãnh đạo chính trị ở Washington.
Ngay cả những lời hứa quan trọng mà Trump đã giữ, đáng chú ý nhất là việc đóng cửa biên giới phía nam Hoa Kỳ, cũng gây ra rắc rối cho ông và các ứng cử viên đảng Cộng hòa: Những hành vi bạo lực quá mức của các nhân viên ICE, dẫn đến cái chết của hai người biểu tình ở Minnesota và các vụ xả súng gây tranh cãi nhằm vào người nhập cư gốc Tây Ban Nha ở Maine và Texas, đã kích động những người theo chủ nghĩa tự do và làm mất lòng người Mỹ gốc Latinh.
Chính tổng thống đã dành cả đêm khuya gọi điện cho các phóng viên để chỉ trích gay gắt Fox News, và cả các ứng cử viên của đảng Cộng hòa. Ông đăng trên mạng xã hội: “Tôi không có tên trong danh sách ứng cử viên, và nếu có, chúng ta đã thắng áp đảo!”
Đây là một cách nhìn nhận vô cùng độc đáo về những gì đã xảy ra, nhưng nó nhấn mạnh vị thế của một thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa không có tên trong danh sách ứng cử viên hôm thứ Ba: Thượng nghị sĩ John Thune sẽ sớm từ bỏ vị trí Lãnh đạo đa số Thượng viện. Nhưng Thune sẽ có sự hài lòng khi biết rằng ông đã làm một việc có ích cho đảng của mình bằng cách chống lại áp lực không ngừng của Trump nhằm bãi bỏ filibuster tại Thượng viện. Ông và nhóm nhỏ các thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa còn lại sẽ rất vui mừng khi quyền này được duy trì vào tháng Giêng.
https://www.realclearpolitics.com/articles/2026/11/04/blue-nami_154651.html